THY’nin aldığı ödüllere geçtiğimiz haftalarda biri daha eklendi. Sektörün en prestijli yayınlarından Airline Business tarafından düzenlenen ‘Airline Strategy Awards’ kapsamında yılın pazarlama ödülünün sahibi THY oldu. 
Airline Business, her yıl, farklı kategorilerde başarılı olan kuruluşları ödüllendirir. Bir anlamda ‘havacılığın Oscar’ları olarak da nitelendirilen bu ödüllerden pazarlama alanındakine bu yıl THY’nin layık görülmesini çok önemsiyorum. Zira jüri paneli, son derece saygı duyulan ve tecrübeli havayolu yöneticileri, sektör uzmanları ve akademisyenlerden oluşur. Diğer bir ifadeyle ödüle uygun görülen kişi veya kurumlar bu takdiri gerçekten hak etmişlerdir. Airline Business Dergisi’nin ağustos sayısında yılın pazarlama ödülü ile ilgili olarak THY üst yöneticisi Temel Kotil ile yapılan bir mülakat var. Satır aralarını dikkatli okuduğumuzda Türkiye gibi pazarlama konusunda vasat bir ülkenin havayolunun, bu ödülü almasına şaşırdıklarını çok net anlamak mümkün. Zira bildiğiniz gibi bizler yüzyıllardır kendi ürettiğimiz ürünleri, değerleri doğru pazarlayamadığımız gibi başka ülkelere kaptırmakla meşhuruzdur. 

NASIL BİR NUMARA OLDU?

Son söyleyeceğimi baştan söyleyeyim. THY, farklı ülkelere-kültürlere markasını, ürününü çok doğru algılatabildi ve anlattı. Buradan emeği geçen her THY çalışanını kutlamak gerekiyor. Tebrikler…
Buradan Kotil’in verdiği mülakatı ve bu başarıyla ilgili THY üst yönetiminin algısını analiz etmeye geçmekte fayda var. Temel Kotil, mülakatında yarattıkları geniş uçuş ağı (network), ürün gelişimi ve marka algılamasına yatırım yaptıklarının altını çiziyor. Özellikle reklam anlaşmaları yaptıkları Barcelona, Manchester United, Lionel Messi, Kobe Bryant gibi uluslararası marka değerlerinin kendi marka kimliklerine katkısının altını çiziyor. Hiç şüphesiz ki bunlar çok doğru tespitler, fakat pazarlama bundan çok daha derin bir konu. THY’nin bu başarısının derinlemesine farkında olması onu çok daha uzun vadeli başarıya götürecektir, aksi halde tesadüfi olarak hatırlanabilir. Kotil’in mülakatta vurgu yaptığı reklam, tanıtım, ürün iyileştirme pazarlamanın temeli olan 4P kuralının sadece iki ayağını oluşturuyor. Pazarlamanın temelini oluşturan 4P kuralını kısaca hatırlayalım isterseniz. Product (ürün), Price (fiyat), Place (yer) ve Promotion (tanıtım-reklam). Kotil’in beyanatları sanki fiyatlama ve doğru yer kurallarını es geçiyor. Bunlar da THY’nin yarattığı ciddi avantajlar arasında yer alıyor. Fiyatlama açısından THY’nin dalgalı fiyat sistemine geçmesi çok önemli idi. Ancak bence pazarlamadaki başarının arkasındaki lokomotif neden, doğru zamanda doğru yerde konumlanmış olmak. Zira ABD ile AB’li havayolları ekonomik konjonktürel nedenlerle zorlanır ve network taşıyıcıları düşük maliyetli havayolları (DMH) karşısında ağır rekabetten kan kaybederken, THY doğru zamanda doğru yerde olmayı başardı. İlaveten Türkiye’nin AB içinde olmaması da ikili havacılık anlaşmaları nedeniyle THY’ye ciddi bir korunma avantajı sağladı. Şayet THY üst yönetimi polemiklerle kendi ayağına kurşun sıkmazsa bu pazarlama başarısını sürekli kılabilir hatta daha yukarılara çıkartabilir…