On bir ayın sultanı Ramazan ayı bugün başladı.

Rahmetiyle, mağfiretiyle ve bereketiyle gelen Ramazan ayına yine buruk giriyoruz. Çünkü Filistin'de soykırım devam ediyor. Doğu Türkistan'da Müslümanlar zulüm altında eziliyor. Dünyanın birçok yerinde Müslümanlar Ramazan ayının heyecanından, sahurun bereketinden ve iftarın sevincinden mahrumlar. Ramazan ayı mazlumların kurtuluşuna zalimlerin yıkılışına vesile olsun inşallah.

Ramazan ayında çalışma hayatına yönelik birtakım düzenlemeler yapılır. Çalışma saatlerinin düzenlenmesinden yemek hizmetlerine, Ramazan yardımından ara dinlenmelerine kadar geleneklere göre çeşitli düzenlemeler yapılır.

Ramazan'da mesai saatlerinde değişiklik yapılabilir mi?

Ülkemizde Ramazan'ın ilk gününde en erken iftar saati 18.11 ile Iğdır'dadır. En geç iftar saati ise 19.24 ile Çanakkale'dedir. Bu süreler genellikle her gün bir dakika artmaktadır. Bu nedenle mesai saati düzenlemesi şehirlere göre farklılık gösteriyor.

İşverenler iftar saatlerini dikkate alarak, çalışanların evlerinde iftarını yapabilecekleri mesai düzenlemesi yapabilirler. Ayrıca İş Kanunu'nda "o yerin gelenekleri ve işin gereğine göre ayarlanmak suretiyle" günlük 7,5 saatten fazla süreli işlerde çalışan işçilere günlük 1 saat ara dinlenmesi verilmesi zorunludur. Çalışma süresinden sayılmayan ara dinlenmelerinde işçinin bedenen ve ruhen dinlenmesi esastır. Ancak iftar ve sahur vakitlerinde işçiler ara dinlenme hakkını kullanabilirler.

Çalışanlara Ramazan'da ne tür yardımlar yapılıyor?

Bir dayanışma ayı olan Ramazan'da işverenler çalışanlarına ayni ve nakdi yardım yapabilir. Ayni yardımlar kapsamında en sık yapılanlar gıda kolisi ve market hediye kartlarıdır. Çalışanların iftar ve sahur sofralarına destek amacıyla yapılan bu yardımlar dayanışmaya vesile olduğu gibi çalışanların motivasyonunu artırır. Ramazan'da ücretlere ilave olarak nakdi yardımlar da yapılabilir. Nakdi yardımların en önemli avantajı çalışanların ihtiyacı olan ürünleri almasıdır. Elbette Ramazan'ın sonunda gelen bayram nedeniyle çalışanlara ikramiye verilmesi de bu döneme özgü ödemelerdir.

Ramazan yardımı nasıl yapılmalı?

İşverenlerin çalışanlarına verdikleri ayni ve nakdi yardımların net bedeli brüte çevrilerek çalışanların bordrolarında gösterilmesi gerekmektedir. Bu yardımlar vergilendirilmediği ve prime esas kazanca dahil edilmediği takdirde idari para cezası söz konusudur.

İşyerlerinde yemek hizmetlerinde neler yapılabilir?

Ramazan'da yemek hizmetlerine ilişkin önemli düzenlemeler yapılır. İşverenler işçilerine yemek hizmetini işyerinde yaptırmak, dışarıdan yemek hizmeti satın almak veya yemek kartı/kupon şeklinde vermekteler. İşverenler iftar ve sahur yemekleri verirler. Oruç tutanlara ise yemek yerine ücreti ödenir. Oruç tuttuğu gerekçesiyle işçiye verilen yemek kuponu kesilemez.

İftar yemekleri de normal yemekler gibi vergiden muaftır. 2024 yılı için vergiden müstesna günlük yemek bedeli KDV Hariç 170 liradır.

Ramazan'da yıllık izin ve işyerinin kapatılması durumunda işçi hakları nelerdir?

İşverenin yönetim hakkı gereği olarak yıllık izin planlaması yapma hakkı var. Çalışanların ise yönetmeliğe göre kullanacakları yıllık izin tarihini en az 1 ay önceden işverene bildirmeleri gereklidir. Bu kapsamda yıllık izin hakları olanlar önceden bildirmeleri durumunda Ramazan'da yıllık izin haklarını kullanabilirler.

Yıllık ücretli izin yönetmeliğindeki şartlara göre Ramazan'da işyerinin tamamı kapatılabilir veya işçilerin bir kısmı talepleri doğrultusunda ve belli şartlarda izne çıkabilir. İşverenler Ramazan ayı boyunca işyerlerini kapatsalar da işçileri ücretsiz izin kullanmaya zorlayamazlar.