Seçim sonrası çalışma hayatına ilişkin önemli gündem maddelerine ilişkin adımlar atılıyor. Bunlardan biri de asgari ücret. Cumhurbaşkanı Erdoğan yeni dönemin ilk kabine toplantısı sonrasında yaptığı açıklamada "asgari ücret tespit komisyonumuz çalışmalarına başlıyor" dedi. Seçim öncesinde önemli bir vaat olarak temmuz ayında asgari ücrette yeni bir artış olacağını Cumhurbaşkanımız ifade etmişti. Bu çerçevede komisyonun çalışmalara başlayarak temmuz ayı itibarıyla geçerli olacak yeni asgari ücreti belirlemesi netlik kazandı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan ve hükümetleri, çalışanlara ve emeklilere yönelik olarak temel bir politika uyguluyor. Çalışanları ve emeklileri enflasyona karşı ezdirmeme politikası. Hayat pahalığının etkilerinin görüldüğünde 2022 yılının asgari ücreti yüzde 50,5 artırılarak 2 bin 825 liradan 4 bin 253 liraya çıkarılmıştı. Yıl ortasında yüzde 30 oranında ikinci bir zam yapılmış ve asgari ücret 2022 yılında kümülatif olarak yüzde 95 artırılmıştı. 2023 yılı asgari ücreti de yüzde 54,6 artırılarak, net 5 bin 500 liradan 8 bin 506 liraya çıkarılmıştı. Şimdi geçen yıl olduğu gibi temmuz ayından geçerli olacak ilave bir artış yapılacak.

Asgari ücretle ilgili süreç nasıl işleyecek? Asgari ücret, sadece hükümetin vereceği bir kararla artmıyor. Ancak geçen yıl olduğu gibi bu yıl da Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın ilave artış yapılması çağrısı karşılık buluyor. Asgari Ücret Tespit Komisyonu marifetiyle artış gerçekleşiyor. Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nda beş hükümet, beş işveren ve beş işçi temsilcisi yer alıyor. İşçi ve işveren temsilcileri en çok üyeye sahip işçi ve işveren konfederasyonları tarafından belirleniyor. İtiraz hakkının olmadığı kararlar, çoğunluk esasına göre alınıyor ve Resmi Gazete'de yayınlanıyor.

Asgari ücret belirlenirken hangi kriterler kullanılıyor? Asgari ücret, sadece asgari ücret alan yaklaşık 7 milyon işçiyi etkilemiyor. Genel ücret seviyesini de etkilediği için kayıtlı 16 milyon 685 işçiyi de etkiliyor. Asgari ücret, ücretli çalışan işçilerin tamamının ücret zamlarını belirlemede de önemli bir kriter olarak kullanılıyor. Asgari ücret belirlenirken komisyonun masasında belli veriler ve kriterler oluyor. Bunlar, ücretlilerin geçinme indeksleri, ülkenin içinde bulunduğu sosyal ve ekonomik durum, fiilen ödenmekte olan ücretlerin genel durumu ve geçim şartları gibi hususlar tarafların önünde oluyor. Geçim şartlarının zorlaştığı bir dönem olduğu için normalde yıllık belirlenen asgari ücrete bu yıl da ara bir artış öngörülüyor.

Asgari ücret artışı hangi alanları etkiliyor? Asgari ücretin artması ile çok sayıda alanda değişiklik olacak. Öncelikle asgari ücrette yapılan artışın diğer ücretlerin de artmasına neden olacak bir kaldıraç etkisi var. Ama aynı zamanda asgari ücrete yapılan ilave artışların diğer ücretlerle aradaki makası daraltıp asgari ücrete yaklaştırması gibi bir etkisi de var. Asgari ücretin artması sigorta primleri, prime esas kazanç, askerlik ve doğum borçlanması gibi borçlanma tutarları, idari para cezaları, genel sağlık sigortası primi ve işsizlik maaşı gibi çalışma hayatını ilgilendiren çok sayıda parametreyi etkiliyor. Evde bakım, 65 yaş aylığı ve engelli aylığı alma şartları arasında yer alan gelir sınırının belirlenmesi asgari ücrete göre yapıldığı için bunlara da etkisi var. Dolayısıyla adı 'asgari ücret' olsa da etkisi azami olan bir düzenlemede artışın ne kadar olacağını kısa sürede göreceğiz.