Her yıl aralık ayı geldiğinde milyonlarca çalışanın gözü kulağı Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nda olur. Asgari ücret sadece asgari ücret seviyesinde ücret alan işçileri değil diğer ücretli işçileri de ilgilendiriyor. Zira asgari ücrete yapılan artış oranı, asgari ücret üzerinde ücret alan işçilerin ücret artışlarında da önemli bir kıstas kabul ediliyor. 2024 yılında geçerli olacak asgari ücreti belirleyecek Asgari Ücret Tespit Komisyonu aralık ayında çalışmalarını tamamlayacak. Komisyonun hangi gün çalışmaya başlayacağının süreç açısından çok önemli olmadığını düşünüyorum. Zira 1 Ocak 2024 yılından itibaren geçerli olacak asgari ücret her durumda aralık ayı içinde belirlenecek. Zira komisyon bazı dönemlerde 15 günlük çalışma sonunda asgari ücreti belirlediği de olmuştu.

Asgari ücret çalışmaları devam ederken ne kadar olacağına ilişkin çeşitli spekülasyon yapanlar var. Artış oranına ilişkin tahminleri belirtirken özenli olmak gerekir. Çünkü aralık ayında belirlenen asgari ücret 1 Ocak'tan itibaren geçerli oluyor. İşçiler çalıştıktan sonra ücretini aldıkları için ilk asgari ücretin alınacağı tarih şubat ayının ilk günlerini buluyor. Bu nedenle bugünden itibaren yaklaşık iki ay sonra ele geçecek asgari ücrete dair tahmin yaparken dikkatli olmak gerekir. Zira asgari ücrete yapılan artışı sanki gıda, kira, mal ve hizmet fiyatlarına yapılacak artış olarak algılayan bir kitle var. Asgari ücretliye yapılacak artış tahminlerini bile hemen ürün fiyatlarına yansıtan ahlak tanımaz bazı fırsatçılar nedeniyle ihtiyatlı bir dil kullanılmalıdır.

Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nda işçi ve işveren sendikalarının temsilcileri olsa da asgari ücret bir toplu pazarlık sonucunda belirlenmiyor. Beş işçi, beş işveren ve beş hükümet olmak üzere toplam 15 üyeden oluşan komisyonda kararlar oyçokluğuyla alınıyor. 2000 yılından itibaren Asgari Ücret Tespit Komisyonu kararlarına baktığımızda kararların genellikle oy çoğunluğuyla alındığı görülüyor. 2022 ve 2023 yıllarında ilave ara artış için toplanan iki tespit komisyonu kararı dâhil olmak üzere 2000 yılı ve sonrasında komisyon kararıyla 26 asgari ücret belirlendi. Bu kararları incelediğimizde 19 kararın oyçokluğuyla, 7 kararında oybirliğiyle çıktığını görüyoruz. Son 4 asgari ücret belirlenirken 3'ünün oybirliğiyle olması çalışma barışı açısından son derece önemli bir veridir.

Göçler, savaşlar, salgınlar ve birtakım jeopolitik belirsizlikler dünyanın ve ülkelerin gelecekleri için ekonomik ve sosyal tedbirler almasını zorunlu kılıyor. Dünya ekonomisindeki yaşanan türbülans, ülkemizi de etkiliyor. Türkiye tüm bu sorunların milletimiz üzerinde oluşturduğu yükü azaltmak için çok sayıda tedbiri hayata geçiriyor.

2022 yılında itibaren devlet, asgari ücretten gelir ve damga vergisi almayarak işçilerin gelirlerinin artmasını sağlamıştı. Böylelikle asgari ücretlilerin cebine girecek ücreti artırmak için devlet gelir vergisinden feragat etmişti. Aynı zamanda asgari ücret artışının işverene yükünü azaltmak için bugün asgari ücretle çalışan işçiler için 500 lira bir destek veriliyor. Kamuoyu bu desteği işveren desteği olarak tanımlasa da bu desteğin asgari ücretlinin daha fazla artış alması için verilen bir destek olduğunu belirtmek gerekir. Zira masada asgari ücrete yapılacak artışta bu destek miktarının da etkisi oluyor.

Asgari ücretin bir başlangıç ücreti olduğu, yasal olarak bu ücretin altında bir ücret verilemeyeceğini belirleyen bir düzenleme olduğu da bazen unutuluyor. Sanki işçilere verilmesi gereken tek ücret gibi algılanıyor. Oysa işverenler çalışanlarına asgari ücret üzerinde olmak kaydıyla istedikleri artışı yapabilirler. Özellikle içinden geçtiğimiz gibi zor dönemlerde işverenler çalışanlarına asgari ücret üzerinde artışlar vererek çalışma barışına ve sosyal dayanışmaya katkı sağlamalıdır.