B.

Pandemi yasakları kalktıktan hemen sonra Viyana'ya gelmek nasip olmuştu. Bir zamanlar fakir öğrenciler olarak gezdiğimiz sokaklarda şimdi cebinde ay sonunu getirecek kadar parası olan bir devlet memuru olarak dolaşan ben, her zaman kahve içtiğim Viyana'nın gelenekli kahvelerinde yine kahve içmeye azmetmiştim. Dikkatimi en evvela celbeden şey sipariş vermeden önce incelediğim menüde gördüğüm fiyatlar olmuştu. Bir zamanlar suyun bedava olduğu kafede suyu sipariş etmek zorunda kalmıştım; zira su servisi etmediklerini söylemişti garson. 330 ml Vöslauer marka suya 4,40€ ödedim. Kahvenin tadı o eski tat değildi. Garsona bir parça sitemkar bu durumun ne diye böyle olduğunu sordum, pandemi sonrası tedarik zinciri sorunlarından bahsetti, her zaman servis ettikleri çekirdeğin şu anda ellerinde bulunmadığını, bu sebeple bir başka çekirdek ile kahve yapmak durumunda kaldıklarını anlattı.

Latince bir söz vardır "Solus nobilis regi servire potest" (Bir krala ancak asiller hizmet eder). Ne yediğinizden, ne içtiğinizden bağımsız bir hakikati ifade eder bu söz. Evet, bir zamanlar içtiğimiz bu güzel kahveyi içmeyi başaramadık, belki suya da para verdik fakat servisimizi yapan garson bize her zaman hissettiğimiz bu şeyi hissettirdi. Yan masada ölçüsüzce davranan, yüksek sesle argo konuşan, evcil hayvanı sizi taciz eden hiç kimse yoktu. Hulasa görgüsüzlük yoktu. Garson geleneksel tavırlarını sürdürüyor ve size kıymetli hissettiriyordu.

Vatanımıza döndük, yine bir yerlerde kahve içmeye niyetlendik. Yukarıda Viyana kahveleri ile alakalı her ne zikrettiysem tam tersi ile karşılaştık. Çok güzel bir kahve, laubali bir garson, gürültülü ve tacizkar bir atmosfer, yüksek sesle argo konuşan müşteriler... Yediğimiz-içtiğimizin niteliğinden bağımsız olarak bize kendimizi hiç de iyi hissettirmeyen bir ortam. İşte bu tablo Türkiye'nin sınıf atlama hevesinin ve sergüzeştinin küçük bir misalidir. Haddini bilmemek ve ölçüsüzce, kibir göstererek davranmak; tabu deviren kıyafetler giyip, saçını başını garip şekillere koymak hep kolektif sınıf atlama motivasyonumuz sebebiyledir. Bu motivasyon her vesileyle farklı alametler suretinde karşımıza çıkıyor.

Bu hadisenin üzerinden dört yıl geçti, yine Viyana'da aynı kafede kahvemizi içtik, kahve düzelmiş, o eski iyi kahveyi zevkettik. Garson hala aynı, mekan hala huzurlu. Türkiye'de yine güzel kahve içiliyor; fakat o hazzı alabileceğiniz bir mekanın rast gelmek ne yazık ki mümkün olmuyor. Gücü parasına yetenler her şeyin en iyisine bir şekilde sahip oluyor fakat bu her şeyin en iyisine sahip olmak hali güzel bir hayatı neticelendirmiyor. "Gönülle kahve ister, ne kahvehane; gönül dost ister kahve bahane" diyenlerin torunları her şeyin en iyisine, en pahalısına talipken, hayatın en dostane olanına görgüsüzlükleri sebebiyle uzak duruyor. Sınıf atlama hevesinin bize ettiği tam olarak budur. Bundan daha hazin sınıf düşmek mi olur?