Uzaktan çalışmada işverenin yükümlülüklerini yerine getirmesi çok önemli. İşveren, evden çalışan işçisinin işi yürütmek için ilave masrafla karşılaşmaması için elektrik, internet gibi harcamalarını üstlenmek zorunda.

Pandemi, çalışma modellerini de kalıcı olarak değiştirmeye başladı. Öyle ki, salgın öncesinde uzaktan veya evden çalışmayı hiç düşünmeyen şirketler bile mümkün olan bütün çalışanlar için bu yöntemleri tercih etmeye başladı. Uzaktan ve evden çalışmanın faydasını gören pek çok şirket bu yıl ofisleri açmayı planlamıyor. Bu konuda yapılan bir araştırmaya göre, şirketlerin yüzde 60’ı salgın sonrasında uzaktan ve esnek çalışma modellerini kalıcı hale getirmeyi planlıyor. Uzaktan çalışma sürecinde üst düzey verim elde eden şirketler salgının seyrinden bağımsız olarak bu yılın tamamını uzaktan çalışma yapılacak şekilde planladı. Ofisteki ekipmanlar çalışanların evlerine transfer edildi, ofis düzeni bozularak kira, elektrik gibi giderler buna göre bütçelendirildi. Salgın uzaktan çalışmayı bir zorunluluk olarak çok hızlı bir şekilde devreye soktu. Uzunca bir süredir İş Kanunu’nda yer alan uzaktan çalışmaya yönelik düzenlemeye rağmen işverenlerin uzaktan çalışmanın verimsiz olduğuna dair önyargıları, uzaktan çalışmanın yaygınlaşmasını engelliyordu. Salgının getirdiği zorunluluk sürecinde verimliliği deneyimleyebilen pek çok şirket, uzaktan çalışmayı sürdürme eğilimine girdi. Ancak bu süreçte işverenlerin yükümlülüklerini mutlaka yerine getirmeleri gerekiyor.

CEBİNDEN HARCAYAMAZ

Borçlar Kanunu’nda işverenin işin görülmesinin gerektirdiği her türlü harcamayla işçiyi işyeri dışında çalıştırdığı takdirde, geçimi için zorunlu olan harcamaları da ödemekle yükümlü olduğu ifade ediliyor. Bu çerçevede işveren, uzaktan çalıştırdığı işçisinin işin yapılması için kullandığı internet, elektrik gibi zorunlu giderlerini üstlenmek, sarf malzeme kullanımı gerekiyorsa, örneğin kağıt, kartuş-toner gibi masrafları karşılamak durumundadır. Ayrıca işçinin konutunun kira olması halinde kira masrafının bir miktarının, ısınma masrafının bir miktarının karşılanması da şarttır.

İŞ GÜVENLİĞİ TEDBİRLERİ ŞART

İş Kanunu ve Borçlar Kanunu’na göre işveren, uzaktan çalışmada iş sağlığı ve güvenliği önlemleri hususunda çalışanı bilgilendirmek, gerekli eğitimi vermek, sağlık gözetimini sağlamak ve sağladığı ekipmanla ilgili gerekli iş güvenliği tedbirlerini almakla yükümlüdür. İşverenin uzaktan çalıştırdığı işçisine yönelik iş sağlığı ve güvenliği tedbirleri alması gerekiyor.

‘SÜREKLİ MESAİ’ HALİNE DÖNÜŞMEMESİ GEREK

İşverenlerin uzaktan çalışma sürecinde sağlanan verimlilik artışının faydalarını işe yansıtırken bu faydayı sağlayan çalışanların üstlendikleri ilave masrafları karşılamaları bir tercih değil zorunluluktur. Bu nedenle işverenlerin işin yürütülmesi çerçevesinde çalışanların karşılaştığı masrafları karşılamaları gerekiyor. Ayrıca uzaktan çalışmanın ‘sürekli mesai’ haline dönüşmemesi için de çalışma sürelerinin net kriterlere göre belirlenmesi ve belirlenen kriterlere uyulması şart. Diğer yandan uzaktan çalışanların sosyal ihtiyaçlarının karşılanması da salgın sonrası gündeme gelecek önemli bir konu. Buna ilave olarak salgın sonrası uzaktan çalışmanın kalıcı hale gelmesi durumunda iş sözleşmelerinde buna yönelik olarak revizelerin de yapılması gerekecektir.