"İran beni kızdırdı, İsrail ise beni daha çok kızdırdı". Bunu diyen ABD Başkanı Trump, İran – İsrail savaşında ateşkes ilan ederken. CNN International haberine göre Netanyahu'yu ateşkese zorlamak için 'çok sert' bir konuşma yapmak zorunda kalmıştı. Sonrasında İsrail'in ateşkes ihlallerine karşı çok açık ve net sözler sarf eden tweetler de attı.

Tüm bu ateşkes süreci üzerine Pentagon'dan CNN'e bir istihbarat bilgisi "sızdırıldı." Habere göre ABD'nin İran'daki nükleer tesislere yönelik bombalaması bir işe yaramamıştı. Bunun üzerine Beyaz Saray'dan bir açıklama geldi. Açıklama aynen şöyleydi:

"Bu sözde istihbarat değerlendirmesi tamamen yanlıştır ve 'çok gizli' olarak sınıflandırılmıştır, buna rağmen istihbarattaki isimsiz, düşük seviyeli bir ezik tarafından CNN'e sızdırılmıştır. Bu değerlendirmeyi sızdırmak, Başkan Trump'ı küçük düşürmeye ve İran'ın nükleer programını kusursuz şekilde imha eden cesur savaş pilotlarını itibarsızlaştırmaya yönelik açık bir girişimdir."

Peki, Pentagon, ABD Başkanı'na karşı böyle bir istihbarat sızıntısıyla neden operasyon çekmeye çalışıyor? Bu kavga neyin kavgası?

Bu köşenin okuyucuları ve televizyonlardaki yorumlarımı takip edenler bilirler: Trump'ı herhangi bir diğer ABD Başkanı gibi görmeye ve anlatmaya çalışanlara ilk günden beri itiraz ediyorum. Tüm sorunları, radikal görüşleri, saldırgan ve üslupsuz hareketleri ile çok rahatsız edici sözleri, tavırları olsa da Trump küreselcilerin kontrolünde olan ve İsrail ile organik bir bütün arz eden Amerikan müesses nizamının (başta Pentagon) çizgisinin ve kontrolünün dışında birisi. Bu nedenle suikasta uğramış birisi.

Trump'ı geleneksel ABD başkanlarından ayıran temel özellik, İsrail ile organik bağları olan 'müesses nizam'ın (Pentagon/CIA) kontrolü dışında kalmasıdır. Türkiye'nin de tanık olduğu üzere; Suriye'de asker çekilmesi, PKK desteğinin azaltılması ve Ermeni/Yunanistan politikalarındaki radikal değişim, bu kopuşun somut göstergeleridir. İsrail ile ilişkilerde ise (ateşkes sürecinde görüldüğü gibi) Netanyahu'nun agresif taleplerine (bazen) direnebilen bir profil çizmektedir.

İyisiyle kötüsüyle, Trump, İsrail ile tam bir mutabakat içerisinde hareket eden ABD müesses nizamına teslim olmamış, İsrail'in birçok dediğine tamam dese de (belki de demek zorunda bırakılsa da) şu an İran'la yaptırdığı ateşkes sürecinde görüldüğü üzere İsrail'e de her hal ve şartta boyun eğmeyen bir başkan. Nitekim Suriye'de de İsrail'e "makul ol" derken Türkiye'ye daha sıcak bir pozisyon almış, asker çekmeyi başlatmış, PKK'ya desteği çekmiş bir başkan.

O nedenle Trump ile geleneksel Amerikan politikasını birbirinden ayrıştırmadan ABD'yi analiz etmeye çalışanların ABD hakkında yapacağı her türlü analiz boşa düşecektir.

Bu, Trump'ın İsrail aleyhinde bir başkan olduğu anlamına gelmez. Elbette, Trump İsrail'e karşı değil, zaten geldiği siyasi çizgi de İsrail'e sıcak bakan bir çizgi. Ama buradaki konu şu: Trump "ABD'nin Başkanı benim, bu ülkeyi ben mi yöneteceğim yoksa Netanyahu mu" diye bir tavır ortaya koyabilecek, Netanyahu'nun kuklası olmaya veya en azından teslim olmaya itiraz edebilecek karakterde bir başkan.

Nitekim İran'a yönelik İsrail saldırılarının başladığı günden beri Trump ile Netanyahu'nun stratejilerinin belli bir noktaya gelindiği zaman ayrışacağını, Netanyahu'nun İran'ı önce iç savaşa sonra parçalanmaya götürmek istediğini söylerken Trump'ın ise İran'ı parçalamak veya yok etmek istemediğini; 'İsrail'in güvenliğine' tehdit oluşturamayacak hale getirene kadar yıpratmak istediğini söylemiştik.

Görüldüğü üzere, şu anki ateşkes hali çok kırılgan olsa da Trump, şimdilik Netanyahu'yu durdurabilmiş gibi görünüyor. Esas bundan sonra dikkat kesileceğimiz noktalar, Netanyahu'yu Gazze'de durdurup durdurmayacağı ve Suriye'de İsrail'i ne kadar "makul"leştireceği olacak.