Hazine ve Maliye Bakanı Lütfü Elvan, önceki gün 'Türkiye 2023 Zirvesi ve A Para Sohbetleri' programında konuştu.

Ayrıntıları AKŞAM'da ve diğer gazetelerde okudunuz.

Özet olarak şunları anladım:

Küresel tablo: Salgınla birlikte dünya genelinde ekonomik dengeler sarsıldı. Son 30 yılda ilk kez küresel yoksulluk oranları arttı. Pek çok ülkede kamu maliyesi bozuldu, borçlar arttı.

Gelecek: Bu yıl dünyada bir ekonomik canlanma oldu, ancak hâlâ önemli belirsizlikler var. Enerji ve emtia fiyatları, taşıma maliyetleri hızla artıyor. Arz-talep dengesizlikleri küresel enflasyonu besliyor. Virüsün yeni varyantları ortaya çıkabilir. Normalleşme süreci zaman alabilir. Gerek küresel konjonktür, gerekse yurtiçinde enflasyonun seyri temkinli olmayı gerektiriyor.

Türkiye'nin durumu: Salgın döneminde, reel sektörün ayakta kalması ve istihdamda sürekliliğin sağlanması önemliydi. Bu sağlandı. Sosyal destekler verildi. Vergi indirimleri ve fiyat ayarlamalarıyla 125 milyar liralık kamu geliri alınmadı. Konutlarda doğalgaz dörtte bir fiyata, elektrik ise yarı fiyatına sunuluyor. Mali disipline dikkat ediliyor. 2021 bütçesinde yüzde 4.3 olarak hedeflenen açık, yüzde 3,5'un altında kalacak. 618 milyar lira öngörülen borçlanma 155 milyar lira daha az olacak. İç piyasada döviz borçlanması yarı yarıya azaltıldı, vadesi uzadı. Gelecek yıl yurtiçinde döviz borçlanması yapılmayacak. Geçen yıl iç talep ağırlıklı büyüdük, bu yıl ihracat ağırlıklı. Bu yıl için öngörülen yüzde 9'luk büyüme, milli gelire oranla yüzde 2'nin altında bir cari açıkla gerçekleşecek. Yani yüksek büyüme, düşük cari açıkla sağlanacak. Bunda, cari açığı azaltıcı yatırımlara öncelik verilmesi, güçlü ihracat, altın ithalatına ilişkin alınan önlemler ve turizm geliri etkili oldu.

Tedbirler, hedefler: Küresel durum ve geleceğe yönelik olası etkiler orta ve uzun vadeli bakışla değerlendiriliyor. Finansal istikrar ve sağlıklı büyüme için düşük enflasyon ve kur istikrarı önemseniyor. Ekonomi politikalarına güveni daha da artırmak, ülke risk primini düşürmek ve yatırım ortamını iyileştirmek hedefi devam ediyor.

Atılacak adımlar: Yatırımlarda temel ilke 'verimlilik ve istihdam'. Bu amaçla verilecek bütün kredilerin buna yönelik olması sağlanacak. Kredilerin hangi amaçlarla kullanıldığı da sıkı takip edilecek. Bankacılık sektörü güçlü ve sağlıklı. Ancak bankalardan da bir beklenti var: 'Teminata dayalı' geleneksel kredilendirme yaklaşımının ötesine geçerek, 'risk yönetimine dayalı' finansman sağlamaları. Böylece küçük ve orta boy işletmeler ile yeni girişimler daha güçlü desteklenebilecek. Yapısal politikalar ve verimlilik artışlarına yönelik tedbirler alınmaya devam edilecek. Enerji ve tarımda atılan yapısal adımlarla enerji faturası ve gıda enflasyonu azaltılacak.

Elvan'ın bazı konulara yaptığı vurgulamalar, 'güven' anlamında çok önemli.

O yüzden 'aynen' alıntılıyorum:

"Dinamik ve güçlü bir Türkiye ekonomisine sahibiz."

"Tarım, sanayi ve hizmetler sektörlerinde sağlam bir altyapımız var."

"Cesur girişimcilerimiz, yeniliklere hızla adapte olabilen, taşı sıksa suyunu çıkaracak bir genç nüfusumuz var."

"Küresel sorunlar yaşanırken, büyümede, kamu maliyesinde ve bankacılıkta en iyi performans gösteren ülkelerden birisiyiz."

"Türkiye ekonomisi, kamu maliyesi kaynaklı bir risk yaşamadı, yaşamayacak. Ekonomi Reform Programı ve Orta Vadeli Program'daki yol haritasına bağlı kalacağız. Yapısal politikaları büyük bir kararlılıkla hayata geçirmeye devam edeceğiz."

"Bununla birlikte, zayıf kaldığımız alanlar da var; aksayan yönlerin ve problemlerin farkındayız."

"Bunları çözecek gücümüz de, kararlılığımız da var. Birlik ve beraberlik içinde üstesinden gelemeyeceğimiz hiçbir sorunumuz yok."

"Ekonomi yönetiminin temel aktörü Hazine ve Maliye Bakanlığı olarak, kararlarımızı günü birlik gelişmelere göre alıp, yönümüzü tayin etmiyoruz."

"Geçmiş yıllarda büyüme artınca cari açık da artmış. Bu döngüyü kırmak için önemli adımlar attık. Bu yıl yüksek büyümeyi düşük cari açıkla sağlayacağız."

"Ancak büyümenin dengeli ve sürdürülebilir olması, istihdam yaratması ve gelir dağılımı adaletini sağlaması önemli."

"Savunma sanayii örneği diğer alanlara da yayılacak."

"İhracatı desteklemek için yüksek döviz kuru hedeflediğimize yönelik yorum yanlış. Türkiye dalgalı kur rejimi uyguluyor, kur piyasada belirleniyor."

"Sayın Cumhurbaşkanımızın en hassas olduğu hususlardan biri, vatandaşlarımızın enflasyona ezdirilmemesidir. Tüm dünyada yaşanan sıkıntıların vatandaşlarımıza tesir etmemesi için büyük bir gayretle çalışıyoruz."

Elvan'ın istifa ettiğine dair 'sözde' haberin hedefi hükümet değil, Türkiye ekonomisidir.

Bunu en son bir ABD Başkanı 'açıkça' söyleyerek yapmaya kalkışmıştı.

Ondan sonra gelen yeni ABD Başkanı da, Türkiye için 'muhalefetle çalışacağını' açıklamıştı.

Görünen o ki, muhalefet de partisiyle, medyasıyla onun için çalışıyor!

Bugünlerde 'moda' bir muhalefet kalıbı var ya, ona uygun söyleyeyim:

"Cumhuriyetimizin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün '... menfaatlerini müstevlilerin siyasi emelleriyle tevhit edebilirler' sözü, çıkma aklımdan!"

Zira cümlenin başındaki 'iktidar sahipleri' ifadesi, Türkiye'de halkın seçtiklerine karşı kendilerini her zaman 'asıl iktidar sahibi' olarak görenleri işaret ediyor.

TEBRİK

2018'den bu yana gazeteden ve ekranlardan 'iki büyük, üç de ucuzcu market zinciri varsa orada rekabet olmaz' diye yazan, konuşan bir gazeteci olarak, marketlerin 'anlaşarak fiyat belirlediklerini' ortaya koyan Rekabet Kurumu Başkanı Birol Küle'yi tebrik ederim. Salgına rağmen iç talep ve ihracatla büyüyen işverenler, büyük fedakarlıkla çalışan işçilerine 'asgari ücret zammını beklemeden' ara zamlar yaptılar. Bunun için ilk çağrıyı yapan İTO Başkanı Şekib Avdagiç ve ATO Başkanı Gürsel Baran da kutlamayı hak ediyor.