Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Kurumu (UNESCO), 2004 yılından beri Edebiyat Şehirleri listesi yapıyor.
Türkiye'den ilk ve tek şehir olarak Kahramanmaraş geçen yıl listeye alındı.
Maraş'ın edebi kökleri Osmanlı dönemine, 1700'lere kadar gidiyor. Saçaklızade Mehmed Efendi'ye, divan şairi Şem'î'ye, halk şairleri Şazi, Şirazi ve Hezari'ye dayanıyor.
Cumhuriyet döneminde, 'yedi güzel adam'la, Cahit Zarifoğlu, Nuri Pakdil, Erdem Bayazıt, Rasim Özdenören, Alâeddin Özdenören, Mehmet Akif İnan ve Ali Kutlay'la taçlanmış.
Necip Fazıl ve Sezai Karakoç'a ilham vermiş.
Abdurrahim Karakoç, Âşık Mahzuni Şerif, Âşık Hüdai, Âşık Reyhani, Kul Ahmet ile kulaklarımızdan zihinlerimize kazınmış.
Mevlana İdris ile bugünün adam olmuş çocuklarına işaret fişekleri yakmış...
Sadece vatan savunmasıyla kahraman olmamış, kültür ve inançla şekillenmiş manevi kimliğimizi savunmasıyla da kahraman olmuş Maraş...***UNESCO, Kahramanmaraş'la onurlandı.
Bizim için manevi, kültürel kimliğimizi hatırlatması açısından, dünya için de bu kimlikle tanışma açısından önemli...
***Listede ABD'den Avustralya'ya kadar 63 şehir var.
Liste ilk İskoçya'nın başkenti Edinburg'la açılmış. Sir Arthur Conan Doyle, Robert Louis Stevenson ve gençlerin daha iyi tanıdığı J.K. Rowling'in şehri.
Ardından İrlandalı James Joyce, Oscar Wilde, Samuel Beckett ve Bram Stoker'in Dublin'i;
Fransız Balzac'ın, Red Kit, Asteriks, Tenten çizgi romanlarının babaları Goscinny, Herge ve Uderzo'nun Angoulême'si;
Çek Franz Kafka ve Milan Kundera'nın Prag'ı;
Alman Goethe'nin Heidelberg'i ve Schopenhauer'in Gdansk'ı;
Pakistanlı Muhammed İkbal'in Lahor'u eklenmiş.
Listede Bağdat'ın olması Arap şiirinin ustaları Ebu Nüvas'ı, Al-Mutanabbi'yi ve çağdaş kadın usta Nazik el-Melaike'yi tanıma fırsatı sunuyor.***UNESCO Edebiyat Şehri sınıflandırması, sadece yetiştirdiği edebiyatçılarla değil, 'edebiyat iklimi'ni sağlayan ve sürdüren yayıncılık, okurluk, kütüphaneler, kültür merkezleri, kitapçılar, sohbet/tartışma mekanları gibi fiziki unsurları da dikkate alıyor.
Altında güçlü bir edebiyat zemini olan Mevlana'nın Konya'sı, Yunus Emre'nin Eskişehir'i, Emrah'ın Erzurum'u, Aşık Veysel'in Sivas'ı, Ahmed Arif'in Diyarbakır'ı üzerinde bir 'edebiyat iklimi' oluşturmayı düşünmeliyiz.
Bu iklimin, bu zeminde neler yeşertir, yetiştirir gururla izleriz.***Bu devletin değil milletin işi.
Bizim işimiz.
Çocukları, gençleri teşvik edin, okutturun. Dergilerini, yayınlarını alın.
Belediyelerden kütüphane, kitap-kıraathane isteyin; şehirde yetişen yazarların evlerini, mekanlarını müze yapmalarını isteyin; yarışmalar yapın, ödüller verin; okullardan, öğretmenlerden çocukların edebiyat yeteneklerini keşfetmelerini talep edin...
Bu bizim işimiz...

Hocam bu bilgi gerçek hayatta ne işimize yarayacak

Pragmatizm ezbere kullanıldığında daha çok 'pratik, somut fayda sağlayan' diye anlaşılıyor. Kökenine de uygun bu anlam.
Ama uygulamada 'fayda'yı düşüncenin, ahlakın, insani olarak yetişmenin önüne koyan, hatta onları değersizleştirmeyi anlatıyor.
Pragmatizm için, adalet, iyilik, aile bağları gibi değerler ancak fayda ve çıkar sağlamak için 'araç'lar...
Parayı, makamı kazanın, sonra küçük bir haracamayla yardıma, kültüre, sanata spora bağış yapar ve onunla da 'hayırsever, kültür, sanat, spor dostu' sıfatını kazanırsınız!
***Kavramın Türkiye'ye girişi de böyle oldu.
Pratik faydanın amaç edinilmesi, değer birikimini faydasız ilan etti zaman içinde.
Bu önce doğrudan eğitime yansıtıldı.
'İnsani olarak yetişme' hedefi sözde kaldı, işe girme/para kazanma gerçek hedef oldu.
Bilgiyi, ekonomik fayda sağlayacak araç olarak anladık.
Öğretmenlerimize şunu sorduk: Hocam bu bilgi gerçek hayatta ne işimize yarayacak?
Eğitimin anlamı değişti.
Zengin mahallelerin okulları, pahalı özel okullar 'yüksek düzeyli ilişki ağı/network' alanına dönüştü.
Devlet okulları, aynı fırsatı lisede ve üniversitede yakalamak için sınava hazırlık kurslarına dönüştü.
***Çocuklarımız için bütün ekonomik imkanlarımızı, zamanımızı, aile içi huzurumuzu ve sağlığımızı harcıyoruz.
Temelde ne olurlarsa olsunlar
ama 'bizim çocuğumuz' kalsınlar
istiyoruz.
İyi eğitim görmelerini sadece 'iyi iş, iyi kazanç, kariyer' için değil, bizi gururlandırsın, vatanına milletine faydalı olsun diye istiyoruz.
Ama baştaki formül maalesef
işliyor.
Sistem ne kadar bizim çocuklarımızı yetiştiriyor, ne kadar 'şirketlere personel' yetiştiriyor?
Çünkü diplomayı alanları okul önlerinde anne babalar, plazalarda da 'beyin avcıları' bekliyor.
***Bu kaygı verici sorunun çözümü için öncelikli sorumluluk bizde, anne babalarda, ailede.
Çocuklarımızın 'yetişmesini' tamamen devlete veya 'istihdam piyasası'na bırakamayız.
İkinci sorumluluk da devlete ve Milli Eğitim Bakanlığı'nın akademik eğitimi 'bizim çocuklar' temeli üzerine inşa eden Maarif Modeli müfredatında.
Çocukların, okuldaki Ramazan etkinliklerini eve gelip heyecanla anlatmaları bile bu umut için yeterli.