Ankara, bürokrasinin ve siyasetin merkezi olarak şöhret bulmuş bir kent. Oysa bir de kültürel vizyonu var. Bu vizyonu müzecilik açısından değerlendirdiğimizde, Ankara’nın bu açıdan hayli zengin olduğunu söyleyebiliriz. Anadolu Medeniyetleri Müzesi, Resim ve Heykel Müzesi, Etnografya Müzesi, Atatürk Müze Köşkü, I. TBMM Kurtuluş Savaşı Müzesi, II. TBMM Cumhuriyet Müzesi, Taceddin Dergahı olarak da anılan Mehmet Akif Ersoy Müze Evi, Erimtan Arkeoloji ve Sanat Müzesi, Çengelhan Rahmi Koç Müzesi, Ulucanlar Cezaevi Müzesi ilk akla gelenler… Bir de çağdaş sanatlar müzesi kapsamında Cer Modern var.

Cumhuriyet Tarihi’ni maddi kültür unsurları üzerinden anlayabileceğimiz müzeler olması bakımından farklı bir kültürel evren sunuyor her biri. İstanbul’da hissettiğiniz Osmanlı’yı, Ankara’nın ruhuna sinmiş Modern Cumhuriyet tarihi ile bütünlüyor, katman katman kültür vaadeden bu toprakların şuuruna daha iyi varıyorsunuz her birini ziyaret etmekle.

Anadolu Medeniyetleri Müzesi, içerik zenginliği ve sergileme teknikleriyle oldukça başarılı, ödülleri olan bir müze. Resim ve Heykel Müzesi, resim koleksiyonu itibarıyla heykelciliği geride bırakan bir zenginliğe sahip. Cumhuriyet’in erken dönem ressamlarının algı dünyalarını ortaya koyan ama daha önemlisi mimarisiyle dikkat çeken bir müze. Cumhuriyet döneminin sade ve yerel unsurlar taşıyan mimarisinin en güzel örneklerinden birisi belki de.

Fakat bu müzelerde zaman hâlâ çok yavaş işliyor. Klasik müzelerin o ‘kutsal, sabit ve tozlanmış’ havası hâlâ cari. Otantikliği muhafaza edilerek buralar hayata nasıl katılır, kültür profesyonellerinin biraz kafa yorması gereken meseleler. Çünkü artık tüm dünyada müzecilik başka bir mecraya kayıyor, daha davetkar mekanlar haline geliyor. Bir kerelik ziyaretle tüketilecek mekanlar olmak yerine, aktif katılıma dönüştürülerek, eğitime entegre edilmiş kamusal ilişkiler tesis edebilmeliler.

Özel müzelerin yaptıklarını saymazsak, müze ziyaretçilerinin profiline ilişkin araştırmalar Türkiye’de hemen hemen yok gibi. Geçmişten Geleceğe Türkiye’de Müzecilik Sempozyumu IV kapsamında, 2010 yılında Bilkent Üniversitesi’nde yapılan bir araştırmaya göre, Ankara’daki müze ziyaretçilerinin çoğunluğunu kadınların oluşturduğu görülüyor. Ve daha çok eğitim düzeyi yüksek bireylerden oluşuyor ziyaretçiler. Arkeoloji müzeleri, tarihi ve geçmişi öğrenme motivasyonuyla daha çok ilgi görüyor ve eğitim amaçlı ziyaret ediliyor. Sanat müzeleri onları takip ediyor.

Ankara özelinde söyleyecek olursak, modern müzecilik imkanlarını en iyi kullanan müzenin Cer Modern olduğunu söyleyebiliriz. Kütüphanesi, kafesi, atölyeleri, çocuklara yönelik programları ile, müdavimlerinin tatmin düzeyi derinlikli araştırmaya muhtaç olmakla beraber, modern müzecilik adına önemli bir deneyim olarak görülebilir. Sanatçı ikamet programı, dünyada örnekleri olan güzel bir imkan. Üç tane atölye, sanatın farklı disiplinlerinde 4 hafta-6 ay arasında değişen zamanlarda sanatçılara tahsis edilerek, burada üretim yapabilmelerine ve bu süreçte ziyaretçilerle buluşabilmelerine fırsat sunuyor.

Türkiye’nin başkenti, elbette yeni bir Türkiye Müzesi’ne de ihtiyaç duymuyor değil. Modern müzecilik imkanlarına sahip, yeni nesil bir müze, Ankara’nın ağır siyasi atmosferini hafifletecek bir kültür-sanat ortamı sunabilir ve aynı zamanda geçmişi yeniden yorumlama imkanı verebilir. Üstelik Ankara siyasetinin son 10 yılda değişen rengi, kültür-sanat alanına hiç yansımamışken, bu boşluğu doldurmak, önemli bir kültür sanat hamlesi olabilir.

Ankara’da kültür-sanatın nabzını tutabileceğimiz bir diğer mecra da tiyatro ki, o da bir başka yazının konusu…