Bebeklerin sağlığını doğrudan etkileyen beslenme, uyku ve diğer alışkanlıkları kadar, uyku pozisyonlarına dikkat etmek de bebeğin sağlığı ve yaşam kalitesi açısından büyük önem taşıyor. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Yadigâr Genç konuyla ilgili bakın neler söylüyor.

- Bebek yüzüstü yatırılmasa bile, yan yatırıldığında kendi kendine yüz üstü dönmesi riski söz konusudur. Bu ihtimali sıfırlamak için, bebeğin sırtüstü uyuması sağlanmalıdır.
- Bebekler gün içerisinde farklı saatlerde yüzüstü yatırılabilir, başları ve vücudu farklı yönlere çevrilebilir. Ancak uyku saatlerinde pozisyon olarak sırt üstü önerilir.
- Bebekler ilk 3-4 aylık dönemde, kusmuklarını kendileri dışarı itme yetisine sahip olmadıklarından boğulma riski olabilmektedir. Ancak bu risk, 3. aydan itibaren giderek azalır. Uzmanlar bu riski ilk 3 ayda en aza indirmek için, anne babalara bebeklerini sırt üstü ancak yan pozisyonda konumlandırmalarını önerir.
- İlk aylarda zamanla daha çok hareketlenmeye ve uykusunda dönmeye başlayan bebekler, kendi rahat ettikleri uyku pozisyonunu elde etmek için direnebilir. Fakat ebeveynler, sırtüstü yatış pozisyonunun bebekler için en uygun ve sağlıklı pozisyon olduğunu bilmeli, bebeğin huzursuz olması gibi nedenlerle yüzüstü ve benzeri pozisyonlara geçmemelidir.
- Anne babalar bebeklerinin güvende olduğunu bilmek, bebeğin ihtiyaçlarına daha hızlı cevap verebilmek gibi nedenlerle bebekleriyle uyumayı tercih edebilir. Ancak yatakta boğulma riski nedeniyle, bebeklerin kendi yataklarında yatması gerekir. Bebekle birlikte uyuma, bebeklerin kazayla boğulması riskini artırabilir; buna ayrıca yataktaki yastıklar, çarşaf ve yorgan da neden olabilir. Yastık sayısının iki ve üzerinde olması bu riskin artması anlamına gelir. Bebeklerin kendi yataklarında yatmalarına dikkat edilmeli, bebeğin uyku pozisyonunun hayati riskleri ortadan kaldırma açısından büyük önem taşıdığı unutulmamalıdır.

Bebek uyurken güvende mi?

Hiç unutmam, hamileliğimin son aylarında Ayşe Öner’in hamilelik kursuna giderken, öğrendiğim bir bilgi beni derinden etkilemişti. Sevgili Ayşe Hanım, bebek hemşireliği zamanından bir hikâye ile giriş yapmıştı konuya… Meğer, 20-25 yıl kadar önce, bebeklerin yüzükoyun yatırılması öneriliyormuş; ve hastanenin bebek odasında bir bebek (hem de çok sağlıklı bir bebek) bir sabah bir de bakmışlar ki, uyurken ölüvermiş… Bebecik, meğer kusmuğunu yutamamış ve boğulmuş…
Kızım Duru’ya hamile olduğum sıralarda, 12 yıl kadar önce ise doktorlar, “Bebeğinizi ya sırtüstü ya da yan yatırın” diyorlardı. Ben Duru’yu genellikle yan yatırdım… Hatta sırtına da ortopedik bebek yastığı dayardım, dönmesin diye… Zaten, genellikle ilk aylarda, O’nun odasındaki kanepede uyurdum…
Hem sık sık emzirdiğim için, hem de bebeğim uyurken güvende mi diye her an tetikte olmak için… Sanırım, bebekle birlikte annelerin uykusu o bu nedenlerle tavşan uykusuna benziyor ve her şey gibi uykunuz da değişiyor, hassaslaşıyor.
Biliyorum, birçok anne özellikle ilk 3 ay bebeğinin başından sırf bu yüzden ayrılmıyor... “Bebek yanlış bir pozisyonda uyur, aman ha bir şey oluverir kaygısı” duyuyor anneler hep içlerinde…
Evet, bebek biçimsiz bir pozisyonda kaldığında, yutma refleksi tam olarak gelişmediğinden hangi pozisyonda yatırıldığı çok önemli. Doktorlar şimdilerde bebeklerin sırt üstü
yatırılmasını öneriyorlar…
Fakat, bebeğin “ani bebek ölüm sendromu” ihtimaline maruz kalmaması için sadece yatış pozisyonu değil önemli olan…
Anne sütüyle beslenmesi, yattığı yerin
bebek hijyenine uygun olması; ne çok sert, ne çok yumuşak olmaması; bebeğin yattığı yerde örtü, oyuncak, vb eşyaların bulunmaması, evde sigara kullanılmaması gibi unsurlar da büyük önem taşıyor…
Zaten özellikle ilk 3 ay, bebek annesinin memesinden pek de ayrılmak istemiyor, şüphesiz kendisini en güvenli orada hissediyor! Bu arada, annelerin yeni doğan bebeklerini yanlarında uyutmaları da önerilmiyor, haberiniz olsun…