Karanlık operasyondan verilen karanlık mesajlar

Dün gece saat 02.00 sıralarında, Venezuela'dan gelen haber dünya siyasetinin tansiyonunu bir anda yükseltti: Nicolás Maduro ve eşinin, ABD tarafından düzenlendiği iddia edilen bir operasyonla kaçırıldığı ve ülke dışına çıkarıldığı öne sürüldü. İddiaya göre Washington, bu eylemi kendi iç hukukuna dayandırarak Maduro'yu ABD'de yargılamayı planlıyor. Eğer bu doğruysa, bu artık bir diplomatik kriz değil; uluslararası düzenin açıkça gaspıdır. İşte bu noktadan sonra mesele bir liderin akıbetini aşar, egemenliğin kendisi tartışmaya açılır.

Hukukun bittiği yerde zorbalık başlar

M.Ö. 5.YY'da yaşamış ve günümüz uluslararası ilişkiler yaklaşımlarından gücü esas alan Realist kuramın öncüsü Tukidides'in "Güçlü kazanır, zayıf katlanır" sözünü doğrulatır şekilde ABD'nin Venezuela devlet başkanını ve eşini zorla kaçırıp New York'a götürmesi egemen eşitlik, iç işlerine karışmama ve zor kullanma yasağı gibi uluslararası ilişkilerin temel ilkelerinin fiilen rafa kaldırılması demektir. "Hukuk" kelimesi burada sadece vitrindir. Gerçekte olan şudur: Güç, kendini yasa ilan etmektedir. Bugün buna sessiz kalanlar, yarın aynı gerekçelerin kendi ülkeleri için de üretilebileceğini görmezden gelmektedir. Bugün Venezuela, yarın Tayvan, ertesi gün İran...

Mesele uyuşturucuyla mücadele mi?

Venezuela, yalnızca siyasi bir başlık değil, enerji ve maden jeopolitiğinin merkezidir. Yaklaşık 303 milyar varil petrol, 201 trilyon metreküp doğalgaz, dünyanın en büyükleri arasında gösterilen altın rezervleri ile demir, boksit, nikel, bakıra uzanan stratejik madenler... Bu tablo, "demokrasi" ve "insan hakları" söylemlerinin neden hep bu coğrafyalarda dolaştığını açıklamaya yetiyor. Nitekim yaklaşık altı ay önce ABD Güney Kuvvetleri Komutanlığı görevini yürütmüş emekli Orgeneral Laura Richardson, Washington'ın Latin Amerika ve Venezuela'ya dair asıl kaygısının demokrasi ya da insan hakları değil; petrol, lityum, altın, nadir toprak elementleri ve ham maddeler üzerinde kontrol sağlamak olduğunu açıkça dile getirmişti. Bu sözler, bugün yaşananların arkasındaki zihniyeti ele veren itiraf niteliğindedir.

Venezuela'nın geleceği

Bu tür müdahalelerin devamı genellikle aynıdır: Önce "meşruiyet" tartışması büyütülür, ardından "geçiş yönetimi" pazarlanır ve sonunda devletin kapıları küresel şirketlere ardına kadar açılır. Enerji sahaları, maden ruhsatları, limanlar ve finans sistemi "reform" adı altında el değiştirir. Fatura ise halka kesilir. Emperyal akıl, girdiği ülkeye barış getirmez; tam tersine sürekli bir iç gerilim üretir. Çünkü kaos, sömürünün en verimli zeminidir. Halen şok içerisinde oldukları anlaşılan Venezuela halkının birkaç gün içerisinde vereceği karar kaderlerinin belirleyecektir. Umarım bir an önce uyanırlar.

Simón Bolívar'ın kemikleri sızlıyor

Venezuela'nın başkenti Caracas'ta doğan Simón Bolívar, Latin Amerika'yı İspanyol sömürgeciliğinden kurtaran bağımsızlık dalgasının öncüsüdür. Bolívar'ın mücadelesi Venezuela ile sınırlı kalmamış; Kolombiya, Ekvador, Peru ve Panama'nın özgürlük yolunu açmış, hatta onun adıyla anılan Bolivya isimli bir ülke bile kurulmuştur. "Bolívar ruhu", dışarıdan dayatılan yönetime boyun eğmemek, yabancı güdümlü iktidarlara karşı bağımsızlıkta ısrar etmektir. Bugün Caracas'ta devlet başkanının ABD tarafından alınıp götürüldüğü iddiaları karşısında yükselmeyen her ses, yalnızca Venezuela'nın değil, bütün dünyanın egemenliğini zayıflatır. Çünkü emperyalizm, sessizliği emsal yapar. Sonuç olarak bu mesele yalnızca Venezuela meselesi değildir. Bu, devletlerin kaçırılabildiği bir dünya düzenine razı olup olmayacağımızın sınavıdır. Bugün ses çıkarılmazsa, yarın kimse "bana dokunmazlar" diyemez.