Önce pazartesi günü enflasyon rakamı beklentilerin oldukça altında geldi ve yıllık enflasyon bir yıl sonra yüzde 8'in altına indi. Aynı gün Fitch tarafından Türkiye'nin notu arttırıldı. Perşembe günü ise gösterge tahvil faiz oranı tarihin düşük seviye olan yüzde 6.8'e geriledi. Faiz oranının enflasyonun altında olduğuna da dikkat çekmek gerek. Aynı gün açıklanan TÜİK verilerine göre, eylül ayında sanayi üretimi sürpriz bir şekilde yıllık yüzde 6.2 oranında arttı. Sanayi üretiminde artış ağustos ayında negatif olmuştu. Eylül ayında da yüzde 2 civarında bir artış sürpriz olmazdı. Ancak açıklanan veriler beklentilerden daha iyi seviyede.

'ÇİFT HANELİ BÜYÜME'
Sanayi üretiminde sadece yıllık verilerde değil, mevsimselliğe ve tatil günlerine göre düzeltilmiş endekste de sürpriz bir artış var. Düzeltilmiş endeks bir önceki aya göre yüzde 3.9 oranında artarak en yüksek seviyesine çıktı. Bu durumda, üçüncü çeyrekte bir önceki çeyreğe göre yüzde 3'ün üzerinde bir artış söz konusu oluyor. Bu da yıllık bazda çift basamaklı büyüme oranına işaret ediyor. Şüphesiz tek aya ilişkin veri trend göstergesi olamaz. Ancak eylül ayındaki sürprizin boyutlarını göstermesi açısından bu veriler anlamlı. Aşağıda sanayi üretimi ve kapasite kullanım oranları arasındaki uzun paralel seyir görülebiliyor.

PARALEL BİR SEYİR YOK
Grafikte sanayi üretiminin son dönemde kapasite kullanımındaki trendden ayrıştığını ve paralel bir seyir izlemediğine dikkat çekmek istiyoruz. Son verilerde, mevsimselliğe göre düzeltilmiş kapasite kullanımı ekim ayında kısmen arttı ancak daha öncesinde aşağı yönlü bir trend söz konusu idi. İç talepteki zayıf tempoyu dikkate aldığımızda bu durum sürpriz sayılmaz. Ancak sürpriz olan durum, sanayi üretiminde henüz tek aylık da olsa ciddi bir üretim temposunun yakalanması. Bu temponun gerisinde büyük oranda ihracat ve dış talep var. Bu durum da aslında Merkez Bankası'nın elini rahatlatması ve ani politika değişikliğine gerek duyulmaması açısından önemli. Üstelik faiz oranlarının da düştüğü bir ortamda, ekonomiye ilişkin olumsuz beklentiler bir miktar dağılacaktır diye düşünüyoruz.

EKİMDE DE YÜKSELECEK
Daha önceki analizlerimizde, kapasite kullanım oranındaki düşük seviyeye bakarak eylül ve ekim aylarında sanayi üretiminde negatif büyüme oranlarının devam edebileceğini belirtmiştik. Ancak eylül ayı verisi herkes gibi bizi de olumlu anlamda şaşırttı. Benzer bir durum ekim ayında da gerçekleşir mi bilinmez. Ancak yılın son çeyreğine ilişkin verilerin sanayi üretimindeki temponun korunup korunmayacağını göstermesi açısından dikkatle izlenmesi gerekiyor. Son çeyreğe ilişkin ilk açıklanan veriler olumlu bir gidişata işaret ediyor. Kapasite kullanımında uzun süre sonra artış olması da bu açıdan önemli. Aynı zamanda ekim ve kasım aylarına ilişkin dış ticaret temposu da sanayi üretimini yukarıya çekecektir.