Dünya bugünlerde siyaseten ve ekonomik olarak karışık. Brezilya’dan hem sermaye çıkmakta hem de tamamen sermaye kaçışından bağımsız olarak da siyasi gerilim var. 
BBC Brezilya’daki hükümet karşıtı protestolara bir milyondan fazla kişinin katıldığını belirtiyor. Sao Paolo’da bir kişinin aracını barikata sürmesi üzerine 18 yaşındaki bir kişi ölmüş. Gösteriler toplu taşıma ücretleri zammını ve 2014 Dünya Kupası için yapılan harcamaları protesto amaçlı başlamış, ancak hükümet karşıtı gösterilere dönüşmüştü. Cumhurbaşkanı Dilma Rousseff, gösteriler nedeniyle Japonya’ya yapacağı ziyareti iptal etti. Rousseff, Bakanlar Kurulu’nu toplayarak ülkede yaşanan kriz için önlemler almaya çalıştı! 

DURUMU ANLAMADILAR
Diğer taraftan da Fed Başkanı Bernanke’nin “Ancak iki yıl sonra para politikası değişimi olur!” sözüyle tarih bile vermesine rağmen, ülkedeki aşırı likiditenin ne zaman geri çekileceği konusundaki açıklamaları anlayamayan insanlar piyasalarda, kaos yarattılar. Bu durumda, Batı’dan gelen piyasa dalgalanmasıyla gelişen ülkelerdeki siyasi kargaşa üst üste binerek kur ve faiz üzerinde baskı yarattı ve ülkeden de dışarı sermaye çıktı. Peki bankalardan fon ne zaman çekilir? Yabancı yatırımcı sermaye kaybı ile faiz getirisi arasında kararsız kaldığı ve sermaye kaybının değişen kur nedeniyle faiz gelirini yeneceğini düşündüğü zaman ! Çünkü yatırımcılar “carry trade” adı verilen yaklaşım içinde olunca, faizi düşük yerden fon borçlanıp, yüksek olan yerlere ve uzun vadeli bonolara aktarırlar ama bu oyun da zamanı gelince bitmek zorunda. 

İYİMSERLİK SAÇTI
Bernanke’nin açıklamaları ABD ekonomisinin düşünülenden daha iyi durumda olduğunu vurguladı. Piyasalar ise saçma şekilde bunu faizlerin artması zamanı geldi şeklinde yorumladı. Bu durumda Batı yatırımcıları gelişen piyasalardaki sermaye yatırımlarını çekerek daha yükselecek ama kur riski taşımayan ana ülke yani dolar cinsinden yatırımlara dönmeye başladılar. Sürpriz olarak Norveç parası krone, doğal olarak da Brezilya, Meksika, Avustralya ve Yeni Zelanda (ve tabii Türkiye ) gibi yüksek faiz veren ülkeler paraları en çok hırpalananlar arasında. Gelişen ülkeler piyasaları Lehman’ın batışından bu yana en kötü ikinci günlerini bu hafta yaşadı. Gelişmiş ülke borsalarında da en yüksek getiriyi veren telekom veya tüketici ürünleri sağlayan firmalar gibilerinin hisse senedi değerleri düştü.  Fakat bu arada Brezilya ve Türkiye gibi ülkelerde uzun zamandan beri yüksek dozda döviz rezervi tutulduğundan, kaçan dış sermayeyi geri ödeyecek döviz de bolca mevcut. Ama bu döviz rezervleri de dış âlemde, gelişmiş ülkelerde, sağlam Hazine bonolarında tutulmakta. Bu durumda da dış yatırımcılar gelişen ülkelerden çıktıkça, kendi ülkelerindeki bono piyasasında değerler yerinden oynamakta, çünkü gelişen ülke merkez bankaları dışarıda gelişmiş ülke bonolarında duran döviz rezervlerini kullanmak için gelişmiş ülke piyasalarında satışa geçerek, gelişmiş ülke bono piyasalarını da sallamakta. Tabii Brezilya ve Hindistan gibi ülkelerde yerel merkez bankaları duruma müdahale etti. Türkiye’de de Merkez Bankası’nın daha kuvvetli müdahale etmesi gerekiyor ama M.Bankası, bunu yaparsa, yani alenen faiz artırırsa, “faiz lobisinin eline düştüler” yorumu gelecek  korkusu da var.