• $9,5961
  • €11,1317
  • 555.831
  • 1521.78
30 Kasım 2014 Pazar

Dış ticarette toparlanma hızlandı!

Son dönemde ekonomideki yavaş büyüme temposuna ek olarak küresel petrol fiyatlarındaki düşüş de eklenince Türkiye’nin dış ticaret açığındaki düzelme hızlanmaya başladı. Son TÜİK verilerine göre ekim ayında ihracat yıllık yüzde 7.3 artışla 12.9 milyar dolara çıkarken ithalat yüzde 1.5 azalmayla 19.2 milyara indi. Böylece dış ticaret açığı ekim ayında yüzde 15.8 azalışla 6.3 milyar dolara geriledi.
On iki aylık açık da yılbaşına göre 100 milyar dolardan 85 milyar dolara geriledi. Yani aylık dış ticaret açığı geçen yıl ortalama 8.5 milyar dolarken, bu yıl ortalama 7 milyar doların altına indi. Aşağıdaki grafik dış ticaret tablosunda mevsimselliğe göre düzeltilmiş verileri özetliyor:



Dış ticaret verilerinin detayına bakıldığında iki önemli ayrıntı dikkat çekiyor. Birincisi ülke gruplarına göre ihracatta AB ülkelerine yapılan ihracat artmaya devam ederken (Ekim’de yüzde 8 artış) , AB dışı Avrupa ülkelerine yapılan ihracat azalmış (Ekim’de yüzde 11 azalma). Bu ülkelerin detayına baktığımızda petrol fiyatlarındaki son düşüşün etkisi ile ekonomik problemlerle boğuşan Rusya’nın ön plana çıktığını görüyoruz.
Rusya’ya yaptığımız ihracat geçen yılın sonunda yıllık 7 milyar dolar seviyesine ulaşmıştı. Bu rakam ekim ayı itibarıyla yüzde 11 oranında azalarak 6.2 milyar dolar seviyesine gerilemiş. Son üç ayda Rusya’ya yapılan ihracatın yüzde 16 oranında azaldığını görüyoruz.
Dış ticaret verilerinde son dönemde dikkat çeken ikinci bir faktör ise enerji ithalatının maliyetinde görülen azalma. Aşağıdaki grafikte TÜİK verilerinden derlediğimiz enerji ithalatı göstergeleri hem milyon ton olarak hem de ABD doları maliyeti olarak özetleniyor:

Grafikte miktar olarak ham petrol ithalatına bakıldığında, hem 2001 krizi döneminde, hem de 2008 krizi döneminde ithalat miktarının keskin bir şekilde azaldığını görüyoruz. Özellikle 2008 krizi öncesinde 24 milyon ton civarında seyreden yıllık ham petrol ithalatı kriz sonrasında 17-18 milyon ton civarında sabit kalıyor. Son dönemde de düşüş trendi var. Yani enerji ithalatında krizlerin etkisi ile bir miktar kalıcı tasarruf söz konusu olmuş.
Petrol ve enerji ithalatının maliyetine baktığımızda da yıllık faturanın geçen yılın sonunda 60 milyar dolara ulaştığını, ancak son on aylık dönemde bu rakamın 55 milyar doların altına indiğini görüyoruz. Son dönemde hızlı bir şekilde düşen petrol fiyatlarının etkisi henüz bu verilerde tam olarak yer almıyor. Ancak bu düşüşün enerji maliyetini bir miktar daha azaltacak olması olumlu bir gelişme olacak.

<p>Korku filminden bir sahne gibi. Binlerce karga gökyüzünü kapladı. Ortaya bu görüntüler çıktı.</p>

Binlerce karga gökyüzünde

Uyuşturucunun ''kimyasal parmak izi'' suçun kaynağına ulaştırıyor

Dev kayayı balta ile parçaladı! Ortaya bakın ne çıktı?

Ateş Serbest 2021 faaliyetinden heyecanlandıran görüntüler