• $7,436
  • €9,0227
  • 443.612
  • 1540.21
03 Aralık 2012 Pazartesi

Brezilya zorda

Ekonomi yorumcularımızın en az yaptığı şey Türkiye hakkında ahkam kesmeden evvel şey kafalarını gömdükleri yerden çıkartıp dünyada neler olduğuna bir bakmaktır. Geçen bir iki yılda birçok kimse Türkiye'nin faiz artırması gerektiğini dile getirmişlerdi. Bize örnek olarak Brezilya veriliyordu. Onlarda faiz yüzde 12 düzeyine çıkmıştı. Tabii bu arada TL'ye değer kaybettirmemiz talepleri de son derece yaygındı. 
Halbuki biz yeni bir para politikası yaklaşımı içinde faizi artırmadan, hem faizi hem de döviz kurlarını önemli ölçüde makul düzeyde tutabilmeyi ve bir dev kredi balonunu da söndürmeyi becerdik. Bugün yüzde 3 civarında bir büyüme ve cari dengede hatırı sayılır bir düzelmeyle yolumuza devam ediyoruz. Peki örnek gösterilen Brezilya ne yaptı?

YATIRIM HARCAMASI
Pazar günkü uluslararası manşetlerde Brezilya'nın durumunun ne kadar zor olduğu yazılı idi. Bu yıl Brezilya'nın büyüme haddinin yüzde 1.5 düzeyinde gerçekleşmesi bekleniyordu. Brezilya bunu sağlamak için bir dizi faiz indirimi yapmış ve daha önce yükselttiği faizleri nerede ise yarıya indirmişti. Ama dün açıklanan verilerde Brezilya'nın üçüncü çeyrek büyümesinin yüzde 0.6 olduğu ve bu nedenle 2012 yılının bütününde de ancak yüzde bir veya daha altı bir büyümeyi gerçekleştirebilecekleri açıklanmıştı. Brezilya daha da büyük bir çukura düşmemek için faiz ve vergi indirimleri de yapmıştı. Böylece daha zayıf bir para ile üretim ve ihracatı artırabilmeyi düşünüyordu. 2010 yılında yüzde 7.5, 2011 yılında yüzde 2.7 büyüyen Brezilya, zar zor yüzde 1 büyüme kovalıyor. Brezilya'da sanayi üretimi duraklarken, yatırım harcamaları da sıfırlanmış durumda.

ÖNEMLİ HATALAR YAPTI
2010 yılının başında Brezilya parası 1.9 real bir dolar değerinde idi. 2010 yılının Eylül ayında ise Brezilya Maliye Bakanı Mantega ortada bir kur savaşı olduğunu haykırıyordu, çünkü paraları hızla değerlenmeye başlamış, 1.7 real bir dolar kuruna gelinmişti. 2010 Ekim ayında Mantega  yabancıların Brezilya bonoları almasına ve bu nedenle döviz girmesine engel olmak için yerel bono alımlarına yüzde 6 vergi koydu. Ama bu önlem işe yaramadı. Temmuz 2011 tarihinde 1.55 real eşit 1 dolar düzeyine gelindiğinde döviz ile ilşkili türev ürünlerin alım satımına da yüzde 1 vergi getirildi ve ülke Merkez Bankası 14 ay sürecek bir likidite artışı ile kuru toparlama ve aşırı değerlenmeyi önleme sürecine girişiti. Mart 2012 tarihinde sanayi üretimindeki düşüşün genel büyümeyi de aşağıya çekeceği ortaya çıkmıştı. Ekim 2012 tarihinde ise kur 2.1 real bir dolar kuruna gelinirken Brezilya'dan bir ayda 3.8 milyar dolar da çıkmıştı. Real bu süreçte dolara karşı yüzde 30 değer kaybetmişti ama Merkez Bankası da piyasadan toplam 89 milyar dolar satınalma operasyonu yapmıştı. Bu arada pek işe yaramasalar da sermaye hareketi kontrolları da getirilmişti. Piyasadaki kanaat MB'nin reali iyice değersiz tuttuğu yönünde. 

SERMAYE GİRİŞİ NE OLDU 
Bugün Brezilya'ya yabancı sermaye girişi iyice yavaşlamış bulunuyor. 2011 yılında Brezilya'ya 65.3 milyar dolar sıcak para girerken, 2012 yılında bu akım 22.2 milyar dolara inmiş.
Tabii bu manipülasyonların sonucu da enflasyonun yükselmesi ve 2013 enflasyonunun yüzde 5.4 olması bekleniyor. Hedef 2.5-6.5 aralığı idi. Önümüzdeki günlerde enflasyonu kontrol etmek için bazı önlemler gelmesi gerekecek. Brezilya'da faizi uzun süre yüksek tutmak ve sıcak paraya davet çıkartmak hem enflasyon problemini büyüttü ve hem de  reel büyümeyi yerlere serdi. Bugün Brezilya hem enflasyon hem de büyümeyle bir arada çarpışmak zorunda. Üstelik 2014 yılı da seçim yılı!

<h3>Süper Lig'in 21. haftasında Galatasaray, Yeni Malatyaspor'a konuk oldu. Sarı Kırmızılılar çok zo

Galatasaray - Yeni Malatyaspor maç yorumu

Türkiye'nin yeni nesil yerli silahları

Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu, Mustafa Şentop'u ziyaret etti

Pompalı tüfekle polisten kaçan zanlının yakalanma anı güvenlik kamerasında