Üçüncü kitabımız 'Vazgeçmek Özgürlüktür' anlaşılan Köln'e kadar ulaşmış ve '60'lı yıllardaki eski dostlarımızdan Ömer Özerturgut'un sahibi olduğu 'Buchhandlung am Eigelsteintor'un kapısından içeri girmiş...
Özerturgut onca yılın ardından şöyle bir e-posta notuyla çıkagelmiş:
'Ali Bey, üç kitapta uzun laf etmişsin. Üç kelime yeterdi: Akt, Takt, Baht! Yani aktın sağlam, taktiğin doğru ve bahtın açık olacak! Selam ve esenlikler. İstersen bunu nerede kimden nasıl öğrendiğimi sana sonra yazarım. Ömer'
Bana kitapta da sözünü ettiğim 'Hazır, Hızır, huzur' üçlemesini hatırlatmıştı... Kaçırır mıyım? 'Hemen yaz!' diye geri döndüm.
İşte Özerturgut'un bir sonraki e-postada anlattıkları:
'20 yıl kadar öncesi Frankfurt Uluslararası
Kitap Fuarı'nda Türkiye ile ilgili tarih, dil, kültür, sanat, arkeoloji ve edebiyat eserlerini büyücek bir alanda sergilemiştim.
Büyük Alman kitapçılar gelip gezdiler ve gelecekte kitap siparişlerini bize vereceklerini bildirdiler. Hemen her yerde olduğu gibi Türkler de beni tebrik edip gittiler. Ama sipariş ve satışlar yetersizdi. Ben de hapiste volta atar gibi seri adımlarla git gel yapıyordum.
Altın Kitaplar Yayınevi'nin sahibi merhum Dr. Turhan Bozkurt beni yanına çağırdı ve sordu 'Ne derdin var senin?'
Biraz sohbetten sonra şunları anlattı:
'Eskinin bir ticaret kuralıymış: Akt, Takt, Baht... Alışverişte anlaşmalarını sözlü ya da yazılı sağlam yapacaksın (Akt). Taktiğini yani bir malı nereden, ne zaman ve ne kadara alıp, ne zaman nerede ve kaça satacağını doğru belirleyeceksin (Takt). Bunları yaparsan da bahtın açık olacak (Baht).'
Ben de Turhan Bey'e 'İlk ikisini yapsak da üçüncüsü bize düşmez' dedim ve aklıma gelen Ziya Paşa'nın şu ünlü sözünden dem vurdum:
'Bi-baht olanın bağına bir katresi düşmez / Baran yerine dürr-ü güher yağsa semadan...'
Biraz karamsar oldu ama gerçektir.
Belki senin derslerinde işine yarar diye yazmıştım. Selam ve sevgiler.'
İşimize yaramaz mı? Malum, bu tür özlü kısaltmalar hem anlatmayı kolaylaştırır, hem de anlamayı... Yine bizim kitaplarda yer alan Üç İ gibi... İstişare, İkna, İttifak... Üç C gibi... Yaratıcılık (Creativity), Tutarlılık (Consistency), Süreklilik (Continuity)... Üç P gibi... PR, Publicity, Propaganda... Ya da Kotler'in Pazarlama Karması olarak tanımladığı 4 P'si gibi...
Akt ve Takt herhalde Latin etkisiyle oluşmuş; yoksa bizim Ahi kültürümüzdeki yerleşik 'İş Adabı'nın, bu tür sorunları halletme konusunda son derece zengin payandalara sahip olduğunu biliyoruz... Adap ile Baht arasındaki bağlantı zamanla unutulmuş olmalı...