Esnaf odalarıyla ilgili getirilen yeni düzenlemeler profesyonel turist rehberleri camiası için sıkıntılı bir dönem başlattı. 7 Haziran 2005 tarihinde 5362 sayılı yeni Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Yasası'nın yürürlüğe girmesiyle, profesyonel turist rehberlerinin 'Esnaflık' statüsü ciddiyet kazandı.
Bizler bu durumun gelmek üzere olduğunu çok önceden görüp hem rehber meslektaşlarımızı, hem Kültür ve Turizm Bakanlığı'nı hem de turizm sektörünü uyarıp acilen önlem alınmasını talep etmiştik. Çünkü bu yeni Esnaf Yasası ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'nın rehberlik mesleğine ilişkin yetkileri artacak ve turizmle hiç ilgisi olmayan bir mevzuatla rehberlik mesleği, dolayısıyla Türk turizminin bir kısmı düzenlenmeye çalışılacaktı.
Geçmişte bu uyarılarımıza kulak tıkayanlar, şimdi tüm riskleriyle birlikte konunun Türk turizmi açısından önemini yaşayarak görmekteler. Yeni Esnaf Yasası, turist rehberi esnaf odalarına üye olanların 15 Ağustos 2005 tarihine kadar acilen bazı yeni düzenlemelere uymasını zorunlu kılıyor. Oda ve esnaf siciline kayıt gibi bu zorunluluklar rehber örgütlenmelerini ciddi bir şekilde etkiliyor. Bundan sonra esnaf sicil kaydı yaptırmayan hiçbir Esnaf Odası üyesi rehber kalmayacak. Ticaret Odası kayıtlarından dolayı veya işçi statüsünde çalıştıkları için Esnaf odalarına kayıt olamayacak binlerce rehber, ister istemez örgütlülüğün dışına itilmek durumunda. Bu da turizmde bir başıboşluk anlamına gelecek. İstanbul, İzmir ve Antalya dışında yaşayan rehberler ise 500 sayısına ulaşamadıkları için rehber odaları kuramayacak, ancak ildeki diğer esnaflarla birlikte karma odalara üye olacaklar. Bu da turizmle ilgisi olamayan meslek gruplarının yönetici olduğu bu karma odalarda, iplerin turizmcilerin dışındaki yöneticilerin eline geçmesi ve olası yanlış uygulamalar anlamına gelecek.
Henüz esnaf sicil kaydı olmayan, ancak şu anda Oda üyesi bulunanlar en geç 15 Ağustos 2005 tarihine kadar, Esnaf ve Sicil Memurluklarına başvurmak zorunda. 15 Ağustos tarihi bu konunun miladı.
Özelde yalnızca profesyonel turist rehberlerini etkiliyor gibi görünen bu durum, aslında tüm turizm camiasını etkileyecek. Dokuz binden fazla turist rehberi ve onların iş ilişkisinde bulunduğu dört binden fazla seyahat acentesi ile kurmak zorunda oldukları ticari ve mesleki ilişkiler, içinde turizmin 'T' harfinin bile geçmediği bir yasayla düzenlenmek zorunda bırakılıyor. Rehberlerin sicil ve disiplin işlemleri, uygulamada Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'na geçiyor, bu yasayla Türk turizminin zarar göreceği ortada.
Ne yazık ki, 'Esnaf Odası' statüsü, turist rehberliği mesleğini gereği gibi taşıma kapasitesine sahip değil. Durumun sadece tek bir çözümü var, rehberlere ve turizme özel bir meslek kanununu acilen çıkarmak. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nı, sektörü ve tüm turizmcileri göreve davet ediyoruz. Turizmin gittiği yönü göremeyip gerekli önlemi alamayanlar sonra bunun açıklamasını nasıl yapacaklar?
