 |
|
|
|
Alkol yaşamı da bedeni de vuruyor
|
|
|
Geçmişte alkolün yaşam iksiri olduğuna ve yaşamı uzattığına inanılırdı. Ancak zaman geçtikçe alkolle ilgili pek çok gerçek gün yüzüne çıktı ve bu inanışın doğru olmadığı kanıtlandı. Alkol, merkezi sinir sistemini baskılayarak sakinleştiren ve bilinç durumunu da değiştiren bir madde olduğu gibi, kalori değeri olmasından dolayı da aslında bir besin maddesidir. Ancak, bu besin maddesi kişileri çağımızın en önemli sosyal, ekonomik ve halk sağlığı sorunlarından biri olan alkolizme dek götürebildiği için, aynı zamanda en tehlikeli besin maddelerinden biridir de.
Alkolün etkileri
Alkolün vücutta pek çok etkisi vardır. En başta merkezi sinir sistemini baskılayarak gevşetir ve kişinin kendisini kontrol etme yeteneğini azaltır. Aşırı alkol konuşmayı bozabildiği gibi uykuya ve bazı durumlarda beyindeki yaşamsal merkezleri ileri derecede baskılaması sonucu yaşamı tehdit eden bir komaya da neden olabilir. Soluğumuzdaki alkol düzeyi ile kandaki alkol yoğunluğu arasında bir paralellik vardır. Alkol periferik kan damarlarını genişleterek sıcaklık duygusu yaratır, nabız hızlanır, artmış sıvı alımı ve alkolün böbrekler üzerindeki idrar söktürücü etkisiyle daha fazla idrar yapılır. Vitamin, mineral veya protein gibi önemli besin maddelerini içermediği için alkolün besin değeri çok azdır. Alkol karaciğer başta olmak üzere sindirim sistemini, beyin ve sinir sistemini, kemik iliğini, bir başka değişle tüm vücudu etkiler. Etkinin şiddeti, alınan alkolün miktarına ve sıklığına göre değişir.
Ne kadar alkol olmak risklidir?
Kullanılan alkol miktarını değerlendirmek için standart içki tanımını kullanıyoruz. Yarım duble rakı, cin, viski ya da bir kadeh şarap veya bir bardak bira, bir standart içkiye eşittir. Alkolün sınırı erkekler için haftada 21 standart içkiyi, kadınlar için 16 standart içkiyi aşmamalıdır. Günde 1-2 kadeh içkinin kalp hastalığı riskini azalttığına dair bilimsel çalışmalar bulunmasına rağmen, bazıları için alkol kullanımı kontrol edilemeyen saplantıya dönüşür.
Alkol ve stres
Alkolün stresi azalttığı düşüncesi eski çağlara kadar uzanır. Alkolün kaygı ve stresi azaltma etkisinin içme davranışını güçlendirdiği ve patolojik içme davranışına insanları yönlendirdiği düşünülmüştür. 'Alkol stresi azaltıyor mu?' sorusunun cevabı; tüketilen alkol miktarı, bireysel fizyolojik farklılıklar, alkol öyküsü, alkolle ilgili önceki deneyimler, gerginliğin tanımı ve alkolle ilgili beklentiler gibi bir çok faktörle ilişkilidir. Başlangıçta faydalı gibi görünmekle beraber ileri dönemde tüketilen miktarın artırılması ve yoksunluk belirtilerinin ortaya çıkmasıyla stres artmakta, alkolün yol açtığı sindirim sistemi bozuklukları ve uyku bozukluğuna bağlı olarak stres artmaktadır.
Alkolizm nedir?
Alkolizm, sürekli alkol içme dönemleri, kontrolünü kaybetme ve istenmeyen sonuçların varlığına rağmen, ısrarla alkol kullanımını sürdürme gibi özellikler gösteren uzun süreli ve ilerleyici bir hastalıktır. Alkol bağımlılığı, alkolün etkilerine ruhsal olarak gereksinim duyduğumuz anlamına gelir. Bu durumda kişi kendisine, ailesine, arkadaşlarına ve işine verdiği zararlara rağmen içmeyi sürdürür. Bunun yanı sıra alkole fiziksel bir bağımlılık da gelişir. Aşırı alkol kullananlar tarafından göz ardı edilse de, alkol alışkanlığının ilk işareti alkolün yol açtığı zararlı etkilerdir. İçki bardağını kafaya dikmek, duble içki ısmarlamak, kendini iyi hissetmek için zehirlenecek kadar içmek, alkol bağımlılığının göstergeleridir. Alkol bağımlıları alkolü genellikle ağrılarını geçirmek, gevşemek ve uyumak için bir ilaç gibi kullanırlar.
Alkolizm ve iş hayatı
Alkolizm, sosyal ilişkilerin bozulmasına da neden olabilir. Aile, kişinin sosyal ilişkilerinin bozulmaya başladığı ilk noktalardan biridir. Bir diğer nokta ise kişinin iş yeridir. Amerikan Ulusal Alkolizm Konseyi, alkol veya ilaç bağımlılığı olan her 20 kişiden birinin iş gücünün etkilendiğini saptamıştır.
Alkolizmin tedavisi
Alkolizmin bir hastalık olduğunu kabul etmek oldukça önemlidir. Alkoliği hastalığı yüzünden kınamak, yalnızca ondaki 'kimse tarafından anlaşılmadığı' duygusunu besler. Tedavi, alkolden arındırma denen 5-7 günlük bir yatışı takiben ilaç, aile eğitimi ve desteği, psikiyatrik tedavi ve psikolojik desteği kapsar.
Dr. Jan Klod Kayuka-jkkayuka@hotmail.com
|
|
|
|
|
|
 |
