 |
|
|
|
Şişmanlık, sigortacıları kara kara düşündürüyor
|
|
|
21. yüzyılda gelişmiş ülkelerinin en büyük sorunu haline gelen obezite, Amerika ve Avrupa'da sigorta sektörünü olumsuz etkilemeye başladı. Kanser ve kalp yetmezliği gibi fazla kilolara bağlı hastalıklar, erken ölüme davetiye çıkarıyor. Sigorta uzmanları, gelecekte aşırı şişmanların şikayetlerinin sigorta kapsamında kalmasından kaygılanıyorlar. Hukuk mercileriyle bir araya gelen sigorta sektörü, yakında pek çok poliçenin aşırı şişmanlıkla ilgili teminatları ödemek zorunda kalacağının altını çiziyorlar.
Sigorta alanında makaleler ve araştırmalar yapan Insurance Information Institute'un (III)'Obezite ve Siorta' raporuna göre, obezite sigorta ve reasürans şirketleri için uluslararası bir salgın haline gelebilir. Son yıllarda Kraft Food ve Mc Donald's başta olmak üzere fast- food devleri ve gıda zincirleri hakkında, ürünlerinin zararlı olduğunu gerekçesiyle pek çok dava açıldı. Geçmişte alkol ve sigara şirketlerine açılan benzer davalarda sigorta şirketleri yasal nedenlerle hiçbir tazminat ödemesinde bulunmamışlardı. Ancak III'ın raporuna göre, obezite odaklı bu tip davalarda genel teminatlar ya da ürün sorumluluk sigortalarının yaptırımları nedeniyle ciddi tazminatlar ödemek durumunda kalabilirler.
Fatura çok yüksek
Obezite, sigorta sektöründe sağlık poliçelerinden ürün sorumluluk sigortalarına kadar pek çok alanını doğrudan etkiliyor. Bu alanların başında en ağır yükü taşıyan sağlık sigortaları geliyor. Son yapılan araştırmalara göre Amerika'da yetişkinlerin 2/3'ü şişman, 80'lere göre kilolu insan sayısı üçe katlamış durumda. Amerika'da şişman kişiler normal kilolulara göre yüzde 36 daha fazla sağlık harcaması yapıyorlar ve ilaç harcamaları da yüzde 77 oranında artıyor. Amerika'da aşırı kilolu ve obez kişilerin toplam sağlık harcamaları 2001 yılında 1.4 trilyon doları buldu. Şirketlerin yaptırdıkları toplu sağlık sigortalarında da şişmanlar sigorta şirketlerinin daha fazla harcama yapmalarına yol açıyorlar. Hele bir de şirketlere çalışılmayan günler için iş kaybı da ödeniyorsa bu zarar giderek katlanıyor.
Aşırı şişmanlık insan ömrünü 7 yıl azaltıyor, eğer sigara da kullanılırsa bu süre 13.5 yıla kadar çıkıyor. Hayat sigorta şirketleri, aşırı kilo nedenli ölümlerin artmasıyla direkt olarak olumsuz etkileniyor. Bu yüzden de artık sigorta yaptırmak isteyen kişilerin kilolarına çok dikkat ediliyor, fazla kilolular hayat poliçesi için daha fazla prim ödemek zorunda kalabiliyorlar. Ayrıca şişman kişiler daha fazla kronik hastalık taşıdıklarından yılda on milyonlarca kişi bu yüzden işini kaybediyor. Maluliyet sigortaları için de bu durum, ciddi bir maliyet kapısı doğuruyor. Ferdi kaza sigortalarında da benzer bir tablo görünüyor. Obezite vakalarında kazaların arttığı istatistiklerle kanıtlanıyor.
Ürün teminatları daralabilir
Obezitenin yarattığı maliyetler sadece sağlık, hayat, ferdi kaza poliçeleri ile sınırlı kalmıyor. Çoğunlukla kişilerin bireysel aldıkları bu sigortaların yanında, dev şirketlerin ürünlerinin tüm aşamalarına garanti veren ürün sorumluluk sigortaları çok daha büyük riskler taşıyor. Sigorta şirketleri, ürünlerin aşırı şişmanlattığı gerekçesiyle açılan davalardaki tazminatları karşılamak zorunda kalabilirler. Geçtiğimiz yıllarda, gıda devlerine çok kalorili ürünler sattıkları için pek çok dava açıldı. 2002'de New York'lu 8 çocuk aşırı şişmanladıklarını iddia ederek, Mc Donald's'a dava açtı. Kurabiyelerinde aşırı kalori olması nedeniyle Kraft'a 2003'te büyük bir dava açıldı. Bu durum sadece gıda şirketleri ile de sınırlı kalmıyor, bunlarla sponsorluk yapan firmalar, reklam ajansları ve organizasyon şirketleri için de aynı risk söz konusu. Ürün sorumluluk sigortası, teminat altına alınan ürünlerin, yanlış üretilmesi, pazarlanması ya da reklamının yapılması durumunda da zararları kapsayabiliyor. Amerikan Ticaret Odası, sigorta şirketlerinin yakın gelecekte ürünlerin tüm yönleriyle garanti altına almasının zorlaşacağını, bu tip poliçelerin teminatlarının kısıtlanabileceğini belirtiyor.
Bireysel Emeklilik Fonları'nın Haftalık Getirileri
Son fiyat Haftalık Değ. (%)m
AK EMEKLİLİK
Büyüme Am. Hisse Senedi 0.009198 -2.08
Gelir Am. Esnek Fon 0.010651 0.37
Kamu Borç. Araç. 0.010660 0.27
Büyüme Am. Esnek Fon 0.014544 -0.36
Gelir Am. Kamu Borç.Araç.(USD) 0.010000 0.46
Gelir Am. Kamu Borçlanma Araç. 0.015546 0.18
Gelir Am. Uluslararası Karma 0.009714 1,05
Gelir Am.Karma Borç.Araç.(EURO) 0.010804 1,37
İhtisas. IMKB Ulu. 30 Endeks. 0.015603 -0.19
Para Piy. Likit-Kamu 0.013218 0.23
ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK
Büyüme Am.Esnek Fon 0.016222 -0.95
Esnek Fon 0.015122 0.02
Gelir Am.Kamu Borç.Ar. 0.016764 -0.05
Gelir Am.Kar.Borç.Ara. (Dolar) 0.011482 0.70
Grup Büyüme Am.Hisse 0.011025 -1.40
Grup Gelir Am.Kamu Borç. Araç 0.013320 0.23
Grup Gelir Amaç. Esnek Fon 0.012759 0.31
Para Piy. Likit Fon(Kamu) 0.013498 0.23
Büyüme Am.Hisse Senedi 0.017696 -1.46
Büyüme Am.Ulusl.Kar. 0.011207 -0.15
Gelir Am.Kar.Borç.Araç. (Euro) 0.012630 1,57
Gelir Amaç.Esnek Fon. 0.015191 0.28
Grup Gelir Am.Kar.Borç.Araç. 0.011189 1,07
ANKARA EMEKLİLİK
Dengeli Fon 0.013696 0.09
Gelir Am. Hisse Senedi 0.013960 -1.00
Gelir Am. Uluslar. Borç. Araç. 0.009375 1,09
Gelir Am.Kamu Borç. Araç. 0.014696 -0.63
Para Piyasası Likit Kamu 0.012737 0.24
AVİVA HAYAT VE EMEKLİLİK
Dengeli Fon 0.013530 0.46
Esnek Fon 0.013979 0.58
Gelir Am. Kamu Borç. Ar. 0.014471 0.02
Gelir Am. Kamu Dış Borç. Ar. 0.011416 0.64
Gelir Am. Uluslar. Borç. Ar. 0.008914 1,03
Kamu Likit Fon 0.012355 0.23
BAŞAK EMEKLİLİK
Büyüme Am. Hisse Sen. 0.015356 -1.90
Esnek Fon 0.013646 -0.56
Gelir Am. Kamu Borç. Ar. 0.014763 -0.05
Gelir Am. Kamu Borç. Ar. (Döviz) 0.010836 1,15
Likit Fon (Kamu) 0.013055 0.37
DOĞAN EMEKLİLİK
Esnek Fon 0.013479 -0.96
Gelir Am. Döviz Cins. Kamu Borç. Arç. 0.010304 1.00
Gelir Am. Döviz Cins. Yat. Ar. 0.011595 0.57
Gelir Am. Kamu Borç. Ar. 0.015267 -0.27
İhitisas. IMKB Ulu. 30 End. 0.014993 -0.05
Para Piy. Emanet Likit-Karma 0.012200 0.15
Para Piy. Likit Fon (Kamu) 0.013165 0.22
GARANTİ EMEKLİLİK
Büyüme Am. Hisse Senedi 0.017509 -1.22
Esnek Fon 0.015234 -0.14
Gelir Am. Kamu Borç. Araç. Döviz 0.010380 0.58
Gelir Am. Kamu Borç.Araç. 0.016733 0.17
Gelir Am.Uls. Borç.Ar. 0.011015 0.55
Likit-Kamu 0.013775 0.23
Gelir Am.Kamu Dış Bor.Ar.(E.bond)0.012579 -0.03
KOÇ-ALLIANZ HAYAT VE EMEKLİLİK
Büyüme Am. Esnek Fon 0.014939 -0.79
Gel.Am.Kamu Borc.Araç. 0.016829 -0.56
Gel.Am.Kamu Brc.Ar.Dvz.End. 0.011492 0.33
Gel.Am.Kamu Dış Borc.Ar. 0.012986 -0.08
Gelir Amaçlı Uarası Esnek 0.011519 -0.35
İhtisaslaşmış IMKB Ulu.30 End. 0.017210 -0.31
Para Piy. Emanet Likit Kamu. 0.012429 0.18
Para Piy.Likit Kamu 0.013688 0.26
OYAK EMEKLİLİK
Büyüme Am. Hisse Senedi 0.017426 -3.95
Büyüme Am. Karma 0.016448 -2.17
Esnek Fon 0.012382 -1.38
Gelir Am. Döviz Cins. Yat. Araç. 0.012299 1,28
Gelir Am.Kamu Borç.Araç. 0.015204 -0.27
Likit Fon 0.013608 0.29
VAKIF EMEKLİLİK
Büyüme Am. Hisse Senedi 0.014249 -3.04
Esnek Fon 0.013514 -1.36
Gelir Am. Kamu Borç. Araç. 0.013917 -0.42
Gelir Am. Türk E.bond 0.010666 0.60
Gelir Am. Uluslararası Borç. Araç. 0.009708 1,48
Gelir Am. Uluslararası Karma 0.009723 -0.32
Para Piyasası Likit-Kamu 0.012712 0.20
YAPI VE KREDİ EMEKLİLİK
Büyüme Amaç.Hisse Sen. 0.016995 -2.62
Esnek Fon 0.015815 -1.00
Esnek Fon Döviz Grup 0.010898 0.55
Esnek Fon TL Grup 0.011686 -0.89
Gelir Am. Karma Dış Borç.Araç. 0.012970 -0.01
Gelir Am. Ulus. Karma 0.010757 -0.89
Gelir Kamu Borç.Araç. 0.016593 0.28
Para Piy. Emanet Likit FonKarma 0.011542 0.15
Para Piy. Likit Kamu 0.013627 0.25
Y.Kredi EmeklilikGelir.Am.Kamu Borç.Ar.Döviz0.011756 0.39
Elçin CİRİK elcin.cirek@aksam.com.tr
|
|
|
|
|
|
 |
