 |
|
|
|
Üniversitelerin psikolojik durumu
|
|
|
Geçen yıl arkadaşlarının okul yönetimine ruhsal sağlığıyla ilgili endişelerini iletmesinden sonra Nicole Thompson, Columbia Üniversitesi tarafından tedavi olması için okuldan uzaklaştırıldı. Kişilik bozukluğu tanısı konulan Thompson tedaviden sonra okula geri döndü ama 'Her şeyi berbat etmekten ve tekrar okuldan uzaklaştırılmaktan korkuyorum' diye konuştu New York Times'a. ABD'de öğrencilerin intihar girişimleri ve intiharlarının ardından ailelerin okullara tazminat davaları açması ülkedeki üniversiteleri birtakım tedbirler almaya itti. Bazı üniversiteler öğrencileri psikolojik testten geçirirken, bazıları risk taşıyan öğrencileri zorunlu olarak tedaviye yönlendirmeye başladı. Thompson'a göre okul psikologu hastaları için değil, üniversite için çalışıyordu. Peki Türkiye'deki üniversitelerde psikoloji ve rehberlik danışma sistemi nasıl işliyor? Öğrenciler ne tür şikayetlerle başvuruyor? Depresyonda olan bir öğrencinin okuldan uzaklaştırılması çözüm mü?
Devlet üniversitelerinde bu birimler mediko-sosyal adı altında yer alıyor. Peki ya özel üniversitelerde durum nedir? Üniversite psikologları ve psikolojik destek alan öğrencilerle görüştük. Sorunlarını rahatlıkla paylaşan öğrenciler sıra fotoğraf çektirmeye ve isim vermeye geldiğinde çekimser kalıyordu. Nedeni ise toplum baskısı ve günlük yaşamlarında önyargılı tutumlara maruz kalmakta.
İstanbul Bilgi Üniversitesi-Özlem özen
Testler etik değil
Amerikan üniversitelerin bir çoğunda psikolojik danışma servisleri bulunmuyor. Fakat bazı büyük üniversitelerin psikoloji servisleri öğrencileri zorunlu testlere tabi tutuyorlur. Zorunlu psikolojik testler bizim açımızdan etik değil. Ayrıca hazırlanan psikolog raporları öğrencinin uzaklaştırılmasını veya okuldan atılmasını öngörüyorsa bizce sağlıksız. Amaç öğrenciye ulaşmak ona yardım etmek ve onu kazanmak olmalı... En önemli prensiplerimizden biri gönüllülük. Öğrenciler arkadaşlarının, öğretmenlerinin yönlendirmesiyle danışma birimimize geliyor. Depresyonda olan öğrencisi olduğunu söyleyen öğretmenden öğrenciyi ikna etmesini istiyoruz. Kesinlikle zorlama yok. Birimimizde dört psikolog ve yarı zamanlı çalışan bir psikayatrist var. Temel politikalarımızdan biri de 'gizlilik'. Ama, öğrenci kendine ya da başkasına zarar verecek duruma geldiyse gizlilik prensibi ortadan kalkıyor. Durum ağırlaştığında ise psiko-terapi ve ilaç tedavisi ortak yürütülüyor. Öğrenci şikayetlerinde depresyon, kaygı (sosyal veya sınav kaygısı) ve karşı cinsle olan ilişkiler sorunlar başta geliyor.
Psikolog Özden Uslu-Yeditepe Üniversitesi
Sonuç alınana kadar terapiye devam
Öğrencinin tedavi için okuldan uzaklaştırılması bir destek programından çok üniversitenin kendini sorumluluktan uzak tutma çalışması gibi görünüyor. Okuldan uzaklaştırmak sorunu daha da derinleştirir. Yeditepe Üniversitesi'nde psikolojik sorunu olan öğrenci kendisi gelmese bile gerek hocaları gerek arkadaşları gerekse yönetim tarafından yönlendiriliyor. Ancak bu bir zorunluluk taşımıyor. Terapiler genellikle sohbet tadında oluyor ve öğrenci çözüme ulaşmadan sona ermiyor. Öğrencinin derslerinde ve sosyal yaşantısında başarılı olabilmesi için dört unsurun; öğrenci, aile, öğretim kadrosu ve üniversite yönetiminin birlikteliği önemli. En önemlisi okul yönetiminin bir psikolojik birim oluşturması. Adaptasyon sorununun en yoğun olarak yaşandığı hazırlık okulu bünyesinde psikolog ve psikolojik danışmanlar görev yapıyor.
Kadir Has Üniversitesi-Uzman Psikolog Mine Karagözoğlu
Okul öğrenciyi boğmamalı
Anne-babadan, çocukluktan, çocuk bedeninden kopmanın yaşandığı ergenlik dönemi sancılı bir dönem. Bu nedenle depresif özellikler sergilenebiliyor. Üniversitede gençlerin omuzlarına daha fazla yük biniyor. Yeni ortama uyum sağlamak, arkadaşlıklar, dersler, dışarıdan gelenler için kültür şoku... Okul yönetimi de öğrenciyi çok boğmamalı. Kadir Has Üniversitesi'nde bir psikolog ve bir psikiyatr çalışıyor. Öğretmenler öğrencileri yönlendiriyor, bazıları kendileri geliyor. Ailelerle de görüşüyoruz. Gençler bazı sinyaller veriyor önemli olan bunları algılayabilmek. Ergenlik döneminin yanı sıra öğrencilerde çağın özelliklerinin etkisi de görülüyor. Her şeyi çok hızlı yaşıyor ve tüketiyorlar. Bu onları yoruyor. Dış görünüm günümüzde çok önemli. Moda, estetik operasyonlar, yeme bozuklukları... Kendinden memnuniyetsizlik çağında her şeyi yaşa anlayışı ilişkileri de yüzeyselliğe itiyor.
Beykent Üniversitesi -Prof. Dr. Can İkizler
Öğretim üyeleri psikolojik testten geçsin
Üniversitelerdeki psikolojik danışmanlık birimlerin yapması gereken öğrencilere birtakım davranış alternatifleri sunmak, önerilerde bulunmak ve onlardan geri bildirimlerle onları takip etmek. Öğrencilerin çoğu arkadaşlarının önerisiyle geliyor. Kimi durumlarda ilaç tedavisi de gerektiği için bu birimlerin hekim destekli olmasında fayda var. Üniversitede öğrenci konseyi ve dernekleriyle birlikte hem Beylikdüzü hem de Taksim kampusunda tanışma toplantıları düzenleyeceğiz. Amaç çekinceleri ortadan kaldırmak. Taksim'deki Güzel Sanatlar, İç Mimarlık ve Mimarlık Bölümü öğrencileri Beylikdüzü'ndeki Uluslararası İlişkiler, İşletme gibi diğer öğrencilerinden daha duyarlı. Beylikdüzü'nde daha farklı sosyal gruplardan gelen öğrenciler olduğu için kız-erkek ilişkileri daha sorunlu olabiliyor. Panik atak ve gelecek kaygısı gibi daha basit sorunlarla geliyor öğrenciler genellikle. Her üniversitede psikolog, rehberlik danışmanlık merkezinin bulunması gerekiyor. Depresyonda olanları okuldan uzaklaştırmak varolan hastalıkları daha da kötüleştirir. Öğretim üyeleri arasında da depresyonda olanlar var. Öğrencilerle sağlıklı iletişim kuramıyorlar. Bu nedenle bence öğrencilerden ziyade öğretim üyelerine psikolojik testler yapmak daha doğru.
Öğrenciler suçlu değil
Gazetecilik son sınıf öğrencisi Burak birkaç ay önce üniversitedeki psikoloğa gitmeye başlamış. Nedeni ise çeşitli sorunlardan kaynaklanan depresyon: 'Gerek psikoloğun olumlu yaklaşımı gerekse benim sonuca yakın olmam tedavinin hızlı ilerlemesini sağladı. Bence psikoloğun üniversitede olmasından ziyade kendisi önemli. Tabii iş insanın kendisinde bitiyor. Okuldaki psikologa gitmek bazı insanların kafasında soru işareti oluşturabiliyor. Toplumdaki deli doktoru tabiri anlayışı yıkılmadığı için Ama ben gayet rahatım. Bence depresyondaki bir öğrenciyi okuldan uzaklaştırmak toplumdan tecrit etmek gibi. Suçlu olarak görülüp hapse yollanıyor. Bana göre bu uygulama çok yanlış. Sorunların toplum içerisinde çözülmesi gerek.'
Ayakkabımın sesinden utanıyordum
Üniversiteden yeni mezun olan Aslı şimdi halkla ilişkiler alanında çalışıyor. Ailesinden ve çevresinden ayrılıp başka bir şehirde okuduğu için adaptasyon sorunu yaşamış. 'Arkadaşlarımla ilgili sorunlarım vardı. İstanbul'da çevre, insanlar farklıydı. Burada yavaş yavaş kabuğunuzu kırıyorsunuz. Her şey olmaya çalışırken bir şeyleri kaçırıyorsunuz. Son sınıfta ise ne olacağımı sorgulamaya başladım. Okulu bırakmaya karar verdim. Yurt müdürü durumumu fark etti ve okuldaki psikologa yönlendirdi beni. Tedavi süreci iyi gitti. Eskiden ayakkabılarım ses çıkarıyor diye sınıftan çıkıp tuvalete gidemezdim. Tedaviden sonra umurumda bile olmamaya başladı.'
Üniversitede psikolog şart
Tiyatro bölümü son sınıf öğrencisi olan Sezen ise kötü bir dönem geçirirken bir arkadaşından okuldaki psikologu duymuş: 'Yaklaşık üç yıldır tedaviye devam ediyorum. Üniversitedeki bu uygulamadan çok memnunum ama psikolog sayısı artırılmalı. İlaç tedavisine karşıyım. Çünkü ben tedaviden önce ilaç kullanıyordum. İlaçları bıraktıktan sonraki dönem çok kötü geçti. Sürekli uyumak istiyordum, hiçbir şeyi algılayamıyordum. Okulda erkek öğrenciler psikologa daha tepkili. Ne gerek var diye düşünüyorlar. Bence depresyonda olan bir öğrenci okuldan uzaklaştırıldığında kendini daha kötü hisseder. Çünkü tedaviden sonra kötü anları yaşadığı yere tekrar dönecek. Üniversitede psikolog olması beni rahatlatıyor.'
Başak KESER -M.Nedim KOCA basak.keser@aksam.com.tr-ekler@aksam.com.tr
|
|
|
|
|
|
 |
