|
Türkiye'nin en büyük sanayi kuruluşu TÜPRAŞ olurken, özel sektörde Ford Otomotiv liderliği Arçelik'ten devraldı. 2003'te Türk ekonomisine otomotiv sektörü damgasını vurdu. İlk 500'te özel şirketlerin sayısı arttı
2003'te Türkiye'nin en büyük 500 sanayi kuruluşu, satış, ihracat ve karlarını artırdı. 2003'ün Türk sanayii için yaraları sarma yılı olduğu vurgulayan İstanbul Sanayi Odası (İSO) Başkanı Tanıl Küçük, ilk 10'a giren sanayi kuruluşları arasındaki özellerin sayısının her geçen yıl artmasının sevindirici olduğunu söyledi. Küçük, '2002 ve 2003'te ihracatta yaşanan olumlu gelişmeler, sanayi sektörünün ekonominin lokomotifi görevini devam ettirmesinde en önemli etken olmuştur' dedi. Yılın ikinci yarısında bütçe ve cari işlemler dengesinin dikkatle izlenmesi gerektiğini dile getiren Küçük, ithalatta ilk yarıda görülen büyük artışın frenlenmesi ve ihracatta da karlılığın artırılması gerektiğini vurguladı. Küçük, 'Bu başarılamazsa hedeflerden sapma olabilir' dedi.
Tanıl Küçük, son iki yılda yaşanan olumlu gelişmelerin etkisiyle ekonomide olduğu gibi, 500 büyük sanayi kuruluşunda da kayıpların büyük ölçüde telafi edildiğini belirterek, buna rağmen 10 yıl önceki performansa erişilemeyen olumsuz bir noktada bulunulduğunu söyledi. '5 yıl öncesi kadar zengin değiliz' diyen Küçük şöyle konuştu:
'Sürdürülebilir büyümeyi sağlamak için yapmamız gereken çok iş bulunmaktadır. En ufak bir gevşeme büyük kayıpları beraberinde getirebilir. Ekonominin son iki yıldaki olumlu seyrinde dünya konjonktürünün Türkiye lehine etkili olduğu genel olarak kabul edilmektedir. Ancak, 2005 yılı 2004'ten çok daha güçlü bir yıl olacaktır.'
PATRONLAR BONKÖR
Ücretlere ilişkin bir soru üzerine de Küçük, 2002 yılında 2001 krizinin etkisiyle ücretli kesimin büyük fedakarlıkta bulunduğunu belirterek, şöyle dedi: 'Türkiye'de aslında 2003'te yakalanan büyümenin ardında her kesimin fedakarlığı var. Oransal olarak baktığımız zaman yine ücretlerde 2003 yılında 2002'ye göre bir iyileşme söz konusu. Yani patronlar 2003 yılında cimri davranmamış.'
FORD'DAN BİR İLK
TÜPRAŞ'ın 8.2 katrilyonluk üretimden satışla ilk sırada yer aldığı, Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu Raporu'nda, önceki yıl 13'üncü olan Ford Otomotiv Sanayi, 2.4 katrilyonluk satışla büyük bir sıçrama yaparak hem satışlarını hem karlılığını artırdı. Böylece ilk kez bir özel sektör kuruluşu kamu kuruluşlarının önüne geçti ve TÜPRAŞ'ın ardından ikinci oldu. Ford Otomotiv, önceki yılın birincisi Arçelik'ten de liderliği devraldı. İlk 10 kuruluşun 7'si özel, 3'ü kamu kuruluşlarından oluştu. Vestel ise, 500 şirket içinde 2003 yılını 1 milyar 36 milyon 517 bin dolar ile ihracat şampiyonu olarak tamamladı. Sıralamada çarpıcı bir sonuç ise ERDEMİR'in 493. sıradan 3.'lüğe yükselmesi oldu.
En büyük sorunumuz istihdam
Küçük, 2003'te 500 büyük kuruluşun çalışan sayısında yüzde 9.2 oranında artış gerçekleştiğini, kamu kuruluşlarında yüzde 14.2'lik bir düşüş olduğunu söyledi. Küçük, '2003 yılında özel büyük kuruluşlar istihdamda 33 bin 524 kişilik artış sağlarken, kamu kuruluşlarının istihdamı 19 bin 788 kişi azalmıştır. Bu durumda 500 büyük kuruluşta çalışan sayısı net olarak 13 bin 736 kişi artmıştır. Sanayi sektörü üretiminin yarısından fazlasını sağlayan 500 büyük kuruluştaki olumlu performansa rağmen, yalnızca 13 bin 736 kişilik istihdam artışı sağlanması, işsizlik sorununun çözümünde tek başına sanayi sektörünün yeterli olmayacağını ortaya koymaktadır' dedi.
Faiz dönemi bitti firmalar üretime geçti
Özel sektörün faaliyet dışı karlarının azaldığını, üretime geçtiğini söyleyen Tanıl Küçük, yerli sanayinin kaynak yaratmada sıkıntı çektiğini belirtti. Küçük, 'Geçmişe yönelik yaralarını kısmen sarmış olsa da, yatırıma yönelik kaynak sıkıntısı ve yatırım ortamının halen iyileştirilmemiş olması, ileriye dönük soru işaretlerimiz. Olumlu bir gidiş var, olumsuzluk düşünmüyoruz ama kırılgan zeminde olduğumuzu unutmamamız ve ona göre dikkatli davranmamız gerekiyor. Kamu kuruluşları hala verimsiz. Hala girdi maliyetleri yüksek. Kamuda önemli sayıda işçi azalması gerçekleşti. Sadece istemek, özelleştirmenin gerçekleşmesi için yetmiyor' dedi.
|