Kara listeye af geliyor

Halk arasında kara liste olarak bilinen karşılıksız çek, protestolu senet, kredi kartı ve diğer kredi borçlularının Merkez Bankası'nda tutulan kayıtlardan silinmesini öngören kanun tasarısı TBMM'ye sunuldu.
KARA LİSTE NASIL OLUŞUYOR?
Merkez Bankası'nın krediler, çek ve senetlerle ilgili bir veri tabanı bulunmaktadır. Bankalar düzenli olarak müşterileriyle ilgili bilgileri Merkez Bankası'na gönderirler. Merkez Bankası da bu bilgilere dayanarak veri tabanını aylık olarak günceller.
Bankalar kredi başvurularını değerlendirirken bu veri tabanından yararlanır. Veri tabanından elde ettiği bilgilere göre kredi taleplerini cevaplar. Veri tabanında olumsuz bilgiler olması veya çek yasağı bulunması halinde 'kara listeye' giriliyor.
DÜZENLEMENİN AMACI NE?
Özellikle son dönemlerde yaşanan parasal kriz nedeniyle çekler karşılıksız çıktı, krediler geri ödenemedi. Haklarında başlatılan takip işlemlerinin sonuçsuz kalması üzerine çok sayıda kişi kara listeye girdi. Kara listeye girenler kredi kullanamadı, kredi kartı ve çek alamadı.
Tasarının gerekçesinde, ekonominin güçlendirilmesi açısından kredi faaliyetlerinin desteklenmesinin bir zorunluluk haline geldiği belirtiliyor. Tasarı, kredi yasaklısı durumuna düşmüş gerçek ve tüzel kişilerin kayıtlarının silinerek piyasada güven ortamı oluşturmayı amaçlıyor.
AFFIN KAPSAMI
Tasarı yasalaştığında, ödeme tarihi yasanın yürürlük tarihinden önce olan borçlara ilişkin kayıtların silinmesi söz konusu olacak. Ancak kayıtlar otomatik olarak silinmeyecek. Kara listeye girenlerin listeden çıkabilmeleri için; borçlarını yasanın yürürlük tarihinden itibaren altı ay içinde ödemeleri veya yeniden yapılandırmaları gerekiyor. Borçlarını yasanın yürürlük tarihinden önce ödeyenlerle, altı aylık süreyi beklemeden ödeyenler de af kapsamında yer alıyor. Ödeme tarihi yasanın yürürlüğe girdiği tarihten sonra olan borçlar için böyle bir imkan bulunmuyor.
KARA LİSTEDEN NE ZAMAN ÇIKILACAK?
Borcunu ödeyenler listeden hemen silinecekler. Borcunu yapılandıranlarla, altı aylık süre içinde ödeme yapanlar ise borcun tamamının ödenmesinden sonra listeden silinecek. Tasarıyı krizin de etkisiyle ekonomide oluşan kötümser havanın dağılması açısından olumlu buluyoruz.
KANUNUN SÜRATLE ÇIKMASI GEREKİYOR
Kara listeye girme korkusu borçlular açısından çok ciddi bir tehdit niteliğinde. Afla ilgili haberler bu korku nedeniyle borcunu ödeyenlerin borcu zamanında ödememelerine neden olabilir. Tasarının yasalaşması sürecinin uzun tutulması halinde, ekonomide güvensizliğin yaygınlık kazanacağı açık.
Bu nedenle, tasarının olabildiğince hızlı bir şekilde kabul edilip yürürlüğe girmesi kaçınılmaz. Aksi halde kaş yaparken göz çıkarılmış olur.